ΜΟΝΑΔΙΚΟ ΕΠΙΣΤΟΛΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΤΗΣ ΕΠΟΧΗΣ ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΑΠΟ ΤΗΝ ΒΑΚΤΡΙΑ (στην ΑΡΑΜΑΪΚΗ)

 

ΜΟΝΑΔΙΚΟ ΕΠΙΣΤΟΛΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΤΟΥ ΕΠΟΧΗΣ ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΟΥ
ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΑΠΟ ΤΗΝ ΒΑΚΤΡΙΑ (στην ΑΡΑΜΑΪΚΗ)

Μακρύς κατάλογος προμηθειών[1] (C4 [Khalili IA17])

Ένας μακρύς κατάλογος εκταμιευθεισών προμηθειών (ξεκινά στις 15 Sivan, έτος 7 του Μ. Αλεξάνδρου, που αντιστοιχεί στις 8 Ιουνίου 324 και συνεχίστηκε επί τρεις μήνες), από την Συλλογή Khalili, Το συγκεκριμένο συνιστά αυτό που πιστεύεται ότι είναι το πρώτο πιθανό αρχείο όπου αυτός αναφέρεται ως Αλέξανδρος, όνομα με το οποίο έγινε γνωστός σε όλο τον κόσμο. Στό έγγραφο, που χρονολογείται από το 7ο έτος της βασιλείας του, χρονολογία η οποία αντιστοιχεί στις 8 Ιουνίου 324 π.Χ., το όνομά του εμφανίζεται καθαρά ως Iksndrs στην επάνω δεξιά γωνία. Όλα τα γνωστά έγγραφα στο παρελθόν τον ανέφεραν πάντα ως Iksndr,[1a] γεγονός που καθιστά αυτό το έγγραφο αντικείμενο εξαιρετικής σημασίας. Βοηθάει καλύτερα στην κατασκευή του μύθου του Αλεξάνδρου, όντας ένα μικρό αλλά σημαντικό κομμάτι του παζλ.

A long list of supplies disbursed (starts on 15 Sivan, year 7 of Alexander, corresponding to 8 June 324, and continued over three months) 

This document bears what is thought to be the first possible record of Alexander being referred to as ‘Alexandros’, the name for which he became known throughout the world. In this document, which dates from the 7th year of his reign, corresponding to 8th of June 324 BCE, his name appears clearly as ‘Iksndrs’ on the top right. All known documents previously had always referred to him as ‘Iksndr’, which makes this document an object of extreme significance. It helps better build the myth-making of Alexander, a small yet significant piece in the puzzle

Η σφραγίδα του του εγγράφου C2[2](C2. [Khalili IA 20] )

Η επιστολή που εικονίζεται στην ανωτέρω φωτογραφία έχει κατ' εξαίρεσιν επιβιώσει στην σφραγισμένη της μορφή και εξακολουθεί να φέρει επ' αυτής την αρχική σφραγίδα, η οποία - κατά μία υπερβολική μάλλον άποψη[3] - έχει αποδοθεί στον Μ. Αλέξανδρο, χρονολογείται δε από το "έτος 1" μιας απροσδιόριστης βασιλείας. Ο Hyland θεωρεί πιθανό ότι η σφραγίδα ανήκε σε πλούσιο στρατηγό, ο οποίος την χρησιμοποιούσε ως μέσον ταυτοποιήσεώς του.[4] Από την άλλη ο Briant χαρακτηρίζει την σφραγίδα Αχαιμενιδική.[5]

Ελληνιστική σφραγίδα (Bulla fragment, 3+ seal impressions, Cat. Nr: YPM BC 036489

Original Nr: NCBT 01943, Department: Anthropology: Babylonian Collection)[5a]

Σημειώνουμε ότι στο έγγραφο, χρονολογούμενο στο πρώτο έτος του Αλεξάνδρου (;) αναφέρεται το όνομα Vishtaspa, στρατηγού του Δαρείου ΙΙΙ (Vishtaspa), το οποίο ενδεχομένως αντιστοιχεί στο εξελληνισμένο Υστάσπης, ο δε Hyland πιθανολογεί ότι πρόκειται περί του ιδίου προσώπου![6] Στον αξιωματούχο αποδίδεται και ο τίτλος krny, που έχει συσχετισθεί με γνωστή οικογένεια karen,[7] περιέργως όμως υπάρχει ενδεχόμενη ηχητική ή άλλη συσχέτιση με τον μυθικό (;) Μακεδόνα Κάρανο! Γλωσσολογικώς σημειώνεται ότι κατά LSJ η λέξη σημαίνει τον αρχηγό (LSJ, s.v. κάρᾱνος [ᾰ], ὁ, (κάρα A) a chief, X.HG1.4.3, cj. in Anacreont.15.3). Στο τέλος του άρθρου του ο Hyland σημειώνει (Hyland 2013, p. 5):[8] 

Δεδομένης της τελικής επιτυχίας του υπό το νέο καθεστώς, ο Vishtaspa - Υστάσπης δεν μπορεί να είχε υποστηρίξει την αξίωση του Βήσσου για το θρόνο το 330/29, και πιθανότατα συντάχθηκε με τον Αλέξανδρο σε κάποιο σημείο μεταξύ του θανάτου του Δαρείου και της εισβολής στην Βακτρία. Οι πολεμικές διακρίσεις υπό τον Δαρείο ΙΙΙ εξηγούν τον ηγετικό ρόλο του Υστάσπη μεταξύ των Ιρανών 'εταίρων' του Αλεξάνδρου, και όπως ο αδερφός του Δαρείου Οξυάθρης, μπορεί επίσης να χρησιμοποιήθηκε προκειμένου να συμβολίσει την υποστήριξη της βασιλικής οικογένειας στην εξουσία του Αλεξάνδρου. Το γεγονός ότι διατήρησε εξέχουσα θέση περί το τέλος της βασιλείας του Αλεξάνδρου, μετά την εξάλειψη πολλών ιρανών σατραπών, σημαίνει ότι ο νέος Βασιλιάς τον περιέβαλε με μεγάλη εμπιστοσύνη.

Όμοια, πάντως, είναι και η άποψη του Αρριανού: Arr. An. 7.6.1-7.7.2. Άλλωστε, σύμφωνα με τον Olbrycht,[9] τα πρώτα ιρανικά στρατιωτικά τμήματα σημαντικού μεγέθους στο στρατό του Αλεξάνδρου, συμπεριλαμβανομένων των Βακτριανών και Σογδιανών, αναφέρονται ρητά στην Κεντρική Ασία το 328 π.Χ, Arr. An. 4.17.3. Αυτό εγείρει το ερώτημα αν ο Αλέξανδρος δεν είχε κάνει προηγουμένως χρήση των πολύ επιδέξιων Μήδων ή Πάρθων ιππέων ..

Λεπτομέρεια τοιχογραφίας από τον Οίκο των Σατύρων (μωσαϊκό του Μ. Αλεξάνδρου, Πομπηία) με τον Οξυάθρη

Υποθέτοντας εύλογα ότι αυτή είναι μια ημερομηνία καθοριζόμενη με σημείο εκκινήσεως την επικράτηση του Μεγάλου Αλεξάνδρου (σύμφωνα με τον Βαβυλωνιακό υπολογισμό), θα αντιστοιχούσε στο 330/329 π.Χ., που χρονολογείται ακριβώς στό σημείο καμπής της μεγάλης αυτοκρατορίας. Όμως οι Garrison and Kaptan απορρίπτουν αυτήν την χρονολόγηση προτείνοντας το έτος 359/8 ή 336/5.[10] 

The Sealed Missive

This missive, rather extraordinarily, has survived in its sealed form and is still bound with the original seal impression. It bears the seal impression of Alexander and dates from ‘year 1’ of an unspecified reign. Assuming that this is a date according to the regnal year of Alexander the Great by the Babylonian reckoning, it would correspond to 330/329 BCE, dating precisely from the turning point of the great empire.

Έγγραφο C3. [Khalili IA 22][11]

Απευθυνόμενο σε ανώτερο αξιωματικό, αυτό το σφραγισμένο έγγραφο ανακοινώνει την αποστολή 40 προβάτων, χρονολογούμενο στο έτος 1 μιας απροσδιόριστης βασιλείας, πιθανώς του Μεγάλου Αλεξάνδρου, που αντιστοιχεί στο 330-29 π.Χ.

Addressed to a superior officer, this sealed document announces the dispatch of 40 sheep.

Sealed Document Announcing the Dispatch of Sheep (year 1 of an unspecified reign, possibly that of Alexander the Great, corresponding to 330-29 BC)

Αμαζόνες και Αλέξανδρος[12]

ΕΡΩΤΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ FACEBOOK (HELLENIC HISTORY & ARCHAEOLOGY)

Δημήτριος Κονιδάρης, 20.43-10, Συντάκτης

ΤΟ ΑΝΘΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΡΑΤΙΔΙΟ - ΥΠΟΤΑΚΤΙΚΟ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ - ΣΦΥΡΙΖΕΙ ΑΔΙΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΑΤΑ ΤΕΚΜΗΡΙΑ ΤΗς ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΤΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ .. ΝΤΡΟΠΗ ΤΟΥΣ & ΝΤΡΟΠΗ ΜΑΣ ΠΟΥ ΤΟΥΣ ΑΝΕΧΟΜΑΣΤΕ!

Δημήτριος Κονιδάρης, 20.42-10, Συντάκτης

Αναφέρω στην αρχική ανάρτησή μου: Kilari Collection κλπ.

Kl.Zoub, 20.40-9

Λοιπόν, επειδή δυστυχώς κάποια πράγματα κυκλοφορούν με τη μέθοδο του σπασμένου τηλεφώνου και δυστυχώς οδηγούν σε συνειρμούς που ουδεμία σχέση έχουν με την επιστημονική πραγματικότητα καλό είναι να δοθούν κάποιες εξηγήσεις για το συγκεκριμένο: Πρόκειται για μέρος μία ιδιωτικής συλλογής αρχαιολογικών λειψάνων από το Αφγανιστάν, γνωστής με το όνομα συλλογή Khalili. Είναι μία περγαμηνή με κείμενο στην αραμαϊκή. Δυστυχώς επειδή είναι προϊόν προερχόμενο από τη μαύρη αγορά αρχαιοτήτων, παλιό φαινόμενο στην περιοχή, δεν είναι γνωστή η ακριβής του προέλευση. Σαφώς και δεν αναφέρεται πουθενά ο Αλέξανδρος, απλά η χρονολογία και η φόρμουλα αναφέρονται στην ύπαρξη ενός ηγεμόνα κοντά στην περίοδο δράσης του Αλεξάνδρου στην περιοχή. Είναι μέρος του σατραπικού αρχείου της Βακτρίας και γίνεται αναφορά σε προμήθειες στρατευμάτων διερχομένων από την περιοχή. Λόγω έλλειψης του ονόματος του βασιλέα, έχουν γίνει πολλές προτάσεις, μία από αυτές και ο Αλέξανδρος, αλλά όχι με αδιάσειστα στοιχεία. Το κείμενο είναι γνωστό από το 2003, ενώ η οριστική δημοσίευσή του, λόγω πολλών φθορών έγινε το 2012. Έτσι, απλά για να υπάρχει μία επαφή με τη στοιχειώδη, επαναλαμβάνω, επιστημονική πραγματικότητα που τα μάλα δεινοπαθεί στα χέρια πρόθυμων μεν, αλλά σε αρκετές περιπτώσεις μη ειδικευμένων αυτόκλητων πληροφοριοδοτών...

Δημήτριος Κονιδάρης, 20.40-8, Συντάκτης

Κύριε Kl.Zoub. 'Heavy Metal Thunder.... Looking for adventure and whatever comes our way'... δεν με εκπλήσσει η μήνις σας, μιάς και - όπως - φαίνεται αυτή η περιπέτεια δεν είναι του γούστου σας. Επιτρέψτε μου να μελετήσω το κείμενό σας, το οποίο πάντως εμφανίζει δυσκολίες (π.χ. " Έτσι, απλά για αν υπάρχει μία επαφή με τη στοιχειώδη, επαναλαμβάνω,.." δεν αποτελεί φράση στην Ελληνική) και θα επιχειρήσω μιάν απάντηση .. Ευχαριστώ γιά την συνεισφορά σας η οποία άν και διαθέτει διαλυτικό χαρακτήρα, ίσως βοηθήσει να προκύψουν θετικά αποτελέσματα .. Συγγνώμη, πάντως, άν σας στενοχώρησα ..

Kl.Zoub., 20.37-7

Δημήτριος Κονιδάρης Το τι υπάρχει στην ελληνική και τι όχι θεωρώ ότι ούτε εγώ ούτε εσείς θα έπρεπε να αποφανθούμε. Τόσες χιλιάδες χρόνια υπάρχει, ανάγκη δεν μας έχει. Το τι γράφω στο προφίλ μου, είναι δικό μου θέμα και όχι δικό σας να κρίνετε πράγματα τα οποία επίσης καταφανώς δεν γνωρίζετε. Όπως και εμένα δεν γνωρίζετε για να ξέρετε τι μου αρέσει και τι όχι. Ψάξτε τα στοιχεία που έδωσα και ξαναμιλάμε, εάν όντως σας ενδιαφέρει η ιστορική γνώση και όχι οι πομφόλυγες. Αυτοί με στεναχωρούν στον δημόσιο λόγο για θέματα που πρέπει να μείνουν επιστημονικά, και σε καμία περίπτωση εσείς....

Kle.Zoub. 20.39-7Δημήτριος Κονιδάρης κι επειδή δεν θέλω να σας δυσκολεύω, διόρθωσα το αν σε να... Μην έχετε και... προβλήματα...

Δημήτριος Κονιδάρης, 20.37-7, Συντάκτης

Θα αναρτήσω το αρθρίδιό μου και τα όποια σχόλια (του δικού σας περιλαμβανομένου) και στο ιστολόγιό μου (https://dnkonidaris.blogspot.gr/) οπότε θα ήθελα να μου πείτε την σχέση που έχετε με το ΕΚΠΑ διότι, με την κακή νοοτροπία και λειτουργία της Γραμματείας, αυτοί υποστηρίζουν ότι δεν σας ευρίσκουν στο προσωπικό .. Θα βοηθούσε κάποιο δικαιολογητικό με την τακτική αμοιβή σας (φυσικά με σβησμένα οικονομικά στοιχεία), προκειμένου τα από μένα αναρτημένα στοιχεία σας να είναι ακριβή.. Να μήν ξανακατηγορηθώ για ανακρίβειες .. Για το τι υπάρχει στην Ελληνική και τί όχι: πάντως κάτι για το οποίο απαιτείται διόρθωση δεν υπάρχει .. Στο προφίλ σας γράφετε στοιχεία απευθυνόμενα στο κοινό, άρα με αφορούν και εμένα και όλους .. 'Δέν κρίνω πράγματα' γιατί τέτοια έκφραση δεν την αναγνωρίζω ούτε μου ταιριάζει .. Ευχαριστώ και πάλι, κύριε μή "αυτόκλητε πληροφοριοδότη" με τις συνεχείς λεκτικές ακροβασίες σας .. Τα λέμε αγαπητέ ..

Kl.Zoub., 20.33-6

ΠΡΟΣ: Δημήτριος Κονιδάρης Δεν με βρίσκουν στο προσωπικό τους γιατί απλά δεν δουλεύω πλέον εκεί. Έχω πάρει το διδακτορικό μου στην Αρχαία Ιστορία από το εν λόγω τμήμα. Πλέον βρίσκομαι ως διδάσκων, για εφέτος, στο τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων. Μην σας χαλάσω τη χαρά της έρευνας εάν θέλετε να ψάξετε. Επίσης οι δημοσιεύσεις μου είναι αναρτημένες στο διαδίκτυο, μπορείτε να με ψάξετε με το όνομά μου. Εάν θέλετε να δείτε την εμπλοκή μου σε πράγματα, που μάλλλον επιπόλαια κρίνατε, ότι δεν μου αρέσουν μπορείτε να δείτε εδώ http://arbela.uoa.gr/contact/gaugamela-project.html . Και μετά θα κρίνετε εάν είμαι αυτόκλητος ή όχι πληροφοριοδότης, και υπό ποία ιδιότητα. Και ο λόγος που την επικαλούμαι, είναι για σας δείξω ότι πάντα θα υπάρχουν πράγματα για να ερευνήσετε εάν δεν σας αρκούν μόνο τα, θεωρώ, λογικά επιχειρήματα που προέβαλα, δίχως να την αναφέρω. Όσο για τις λεκτικές μου ακροβασίες, όπως λέτε, μάλλον το Υπουργείο Παιδείας έχει διαφορετική από εσάς άποψη επί του θέματος, καθώς τελώ εν ενεργεία διδάσκων Ελληνική Γλώσσα στη Μέση Εκπαίδευση. Εκτός εάν εσείς ξέρετε καλύτερα, οπότε πάω πάσο... Στη διάθεσή σας εάν έχετε περαιτέρω απορίες και μπορώ να σας φανώ χρήσιμος...

20.33-3

(α) Άρα δεν έχετε σχέση με το ΕΚΠΑ όπως η σελίδα σας στην ΑΚΑΔΗΜΙΑ - academia διατείνεται, και - βέβαια - ουδέποτε είχατε πλήν της εκπονήσεως εκεί διατριβής περί γαμήλιων πρακτικών κλπ., ως προς τούτο λοιπόν έχετε συλληφθεί 'κλέπτων οπώρας' , (β) διδάσκετε στο ΠΙ: μπράβο, κάτι θα ξέρουν αυτοί ή το 'μαντρί' που προωθεί απαιδεύτους .., (γ) πάλιν δεν κατανοείτε τα απλά Ελληνικά μου, δεν σας κατηγόρησα ως "αυτόκλητο πληροφοριοδότη", ΕΣΕΙΣ το πράξατε. Εγώ, αντίθετα, σας χαρακτήρισα επί λέξει ".. μή αυτόκλητος κλπ..", είναι δύσκολο να το καταλάβετε?, (δ) όπως φαίνεται την τακτική του σπασμένου τηλεφώνου μάλλον εσείς ακολουθείτε, διότι οι J. Naveh – S. Shaked ως εκδότες - επιμελητές των Βακτριανών κειμένων ομιλούν γιά: .. the other is a long list of supplies in the year 7 of King Alexander (The Khalili Collections, στην σελίδα παρουσιάσεως του βιβλίου) και όπως αναφέρω σαφώς και στην ανάρτησή μου: It bears the seal impression of Alexander and dates from ‘year 1’ of an unspecified reign και αλλού). Στο ίδιο το βιβλίο η αναγραφή έχει ως εξής: C3 [IA22] 20 Šebaṭ, year 2 (perhaps of Alexander, i.e. 329 BCE).

C4 [IA17] Long list of supplies disbursed. Starts on 15 Sivan, year 7 of Alexander, corresponding to 8 June 324 BCE, and continues for three months. (ε) Έναντι μηδενός επιχειρήματος από την πλευρά σας η ταπεινότητά μου σάς παρέθεσε αρκετά, χάνοντας χρόνο ΑΣΚΟΠΑ .. Άν εσείς (ή άλλοι) έχετε κάποια αντίθετα επιχειρήματα για το θέμα, αυτά θα πρέπει να κατατεθούν και η αλήθεια να καταδειχθεί .. Επιστήμη χωρίς τεκμήρια και από ΜΠΟΥΜΠΟΥΝΕΣ δεν γίνεται, νομίζω ότι και εσείς συμφωνείτε ..

Kl.Zoub. 20.34-2

Δημήτριος Κονιδάρης Σας εξηγώ εάν και δεν βλέπω κάποια ελπίδα στο να καταλάβετε, μην έχοντας την κατάλληλη κατάρτιση περί τούτου, κάτι που το διαδίκτυο δεν μπορεί να καλύψει: Οι εκδότες διατύπωσαν την υπόθεση το 2012 ότι είναι ο Αλέξανδρος καθώς δεν έχει σωθεί το όνομα του βασιλέα στο κείμενο. Η τελευταία τοποθέτησή τους είναι ότι πρόκειται για την περίοδο του Αρταξέρξη Δ΄. Η απόδοση στον Αλέξανδρο έχει αμφισβητηθεί εντόνως, όπως και η απόδοση στον Βήσσο. Αυτά δεν μπορείτε να ξέρετε, διότι δεν παρακολουθείτε συστηματικά την έρευνα και μπορείτε να σχηματίσετε άποψη από δεύτερο, μην πω στην περίπτωσή σας από 102ο χέρι. Αυτό ήταν το νόημα της παρέμβασης. Και απλά προς πληροφόρησή σας δεν μπορώ να καταλάβω σε τι ήμουν ανακριβής για τη σχέση μου με ΕΚΠΑ, η οποία εργασιακά είναι μακροχόνια, παρά το.. αντίστοιχο με την ιστορία ερευνητικό σας δαιμόνιο. Σας έστειλα ένα σχετικό σύνδεσμο τον οποίο μάλλον προτιμήσατε να αγνοήσετε... Δεν πειράζει, όσο και να χτυπιέστε ευελπιστώ τα σοβαρά μέλη της ομάδας να αντιλαμβάνονται τη σωστή διάσταση του θέματος πέραν των όποιων πρσωπικών σας επιθέσεων. Πόσοι ημιμαθείς σαν και λόγου σας νομίζουν ότι θα αλωνίζουν λοιδορώντας τον νηφάλιο αντίλογο... Δόξα νάχει ο Μεγαλοδύναμος, αντέχουμε ακόμα να σας ανεχόμαστε προκειμένου να μπουν τα πράγματα στη σωστή τους διάσταση...

Δημήτριος Κονιδάρης 20.34-2

Συντάκτης

Αυτή είναι τεκμηριωμένη απάντηση, με πηγές και παραπομπές .. Γράφετε: ......................................................... Οι εκδότες διατύπωσαν την υπόθεση το 2012 ότι είναι ο Αλέξανδρος καθώς δεν έχει σωθεί το όνομα του βασιλέα στο κείμενο. Η τελευταία τοποθέτησή τους είναι ότι πρόκειται για την περίοδο του Αρταξέρξη ΄...................................................................................... (α) Στο πρώτο 'πόνημά' σας γράφετε ότι δεν υπάρχει καμμία αναφορά στον Αλέξανδρο, πως τώρα λέτε "διατύπωσαν την υπόθεση το 2012 ότι είναι ο Αλέξανδρος" ? Υπάρχει λοιπόν αναφορά στον Αλέξανδρο ως «Iksndrs», και εσείς συλλαμβάνεσθε ψευδόμενος για δεύτερη φορά! (β) Πώς τα κατάφεραν οι εκδότες να αλλάξουν γνώμη αργότερα ("τελευταία τοποθέτησή τους ..") αφού ο πρώτος εκ των δύο πέθανε λίγο πριν κυκλοφορήσει το βιβλίο ? Μήπως το είδατε σε κάποιο τραυματικό όνειρό σας ή να θεωρήσω ότι ο αποθανών σας το αποκάλυψε σε κάποια μυστηριακή χεβυ-μεταλλική επαφή σας ................................................................................. ΣΑΣ ΕΚΑΝΑ ΤΗΝ ΧΑΡΗ ΝΑ ΣΑΣ ΑΠΑΝΤΗΣΩ ΠΑΡ' ΟΛΟΝ ΟΤΙ ΑΠΟΔΕΙΧΘΗΚΑΤΕ ΨΕΥΤΗΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΜΗ-ΣΧΕΣΗ ΣΑΣ ΜΕ ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ .. ΣΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΠΑΡΕΜΒΑΣΉ ΣΑΣ ΠΡΟΣΘΕΣΑΤΕ ΆΛΛΑ ΔΥΟ ΨΕΥΔΗ .. ΘΕΩΡΕΙΤΕ ΣΚΟΠΙΜΟ ΝΑ ΣΥΝΕΧΙΣΟΥΜΕ ? ΕΓΩ ΠΑΝΤΩΣ ΑΙΣΘΑΝΟΜΑΙ ΟΤΙ ΚΛΕΒΩ ΕΚΚΛΗΣΊΑ ΔΙΑΛΕΓΟΜΕΝΟΣ ΜΑΖΥ ΣΑΣ ..

Kl.Zoub., 26021/07.55-10

Δημήτριος Κονιδάρης Καλέ μου άνθρωπε τι λέτε;;;; Διαβάστε τη σελίδα 259 στην έκδοση που αναφέρετε!!! Έλεος δηλαδή!! Σας είπα ότι το κείμενο είναι γνωστό από το 2003!!! Αυτό που λέτε είναι ανάγνωση φθαρμένου κειμένου και όχι αναφορά!! Εάν διαβάσατε το βιβλίο με τον τρόπο που ερμηνεύετε τη σχέση μου με το ΕΚΠΑ, αφήστε το καλύτερα. Και το τι αισθάνεστε παντελώς αδιάφορο με αφήνει, τέτοιες ανακρίβειες να μην πάρουν έκταση με απασχολεί και το γνήσιο ενδαφέρον σοβαρών ανθρώπων στην ομάδα να μην γίνει βορά γραφικών όπως του λόγου σας. Που διαβάσατε το οπισθόφυλο και μου κάνετε και μάθημα από πάνω!!! Και παρακαλώ πολύ αλλάξτε τον τόνο σας. Η όποια αγένεια δεν πρόκειται να καλύψει την άγνοιά σας για τέτοιου είδους θέματα, τα οποία επαναλαμβάνω είναι αρμοδιότητα ειδικών επιστημόνων. Εάν εσείς δεν νιώθετε να τους παραθέσετε σωστά, δεν σας φταίει κανείς...Δημήτριος Κονιδάρης

Συντάκτης, 260221/07.56-1

Βεβαίως επιμένω για ψευδείς δηλώσεις από μέρους σας (α) αναφορικά με την (μη υπάρχουσα) σχέση σας με το ΕΚΠΑ, (β) αναφορικά με την κατά την άποψή σας μη αναφορά του ονόματος του Αλεξάνδρου στα έγγραφα (την οποίαν απέδειξα ψευδή..). Στην έκδοση του 2006 την οποίαν κατέχω η σελ. 259 είναι κενή .., αν θέλετε ανεβάστε την εσείς που την έχετε ή στηρίξτε την άποψή σας με άλλην ελέγξιμη αναφορά, όχι από ψευδώνυμους 'πανεπιστημιακούς' .. Στην σελίδα μου θα ανεβάσω αμέσως τώρα τμήματα του έργου σχετικά με το θέμα (από την έκδοση του 2012).

Ελενα Ραστα, 08.33/270221-10h

Δημήτριος Κονιδάρης προφανώς δεν διαβάσατε ουτε την πρώτη ανάρτηση στην ιστοσελιδα Wikiwand που αναφέρεται στην συλλογή αλλά ουτε και την ιστοσελίδα της συλλογής. Πρόκειται για ΕΝΑ συγκεκριμένο διοικητικό εγγραφο (είναι στον ενικό) που αναφέρει το ονομα του Αλέξανδρου απο τα σωζόμενα διοικητικά έγγραφα. Λογικά θα υπηρχαν και άλλα που δεν έχουν σωθεί και ναί, σωστά αναφέρετε είναι του 324 πΧ. και οχι του 329πΧ. όπως λανθασμένα είπα παραπάνω (Δεν φοβάμαι να αναγνωρισω το όποιο λάθος). Δεν δύναμαι να διαβάσω το αραμαϊκό κείμενο αλλά ούτε και υπάρχει κάποια μετάφραση οπότε δεν γνωρίζουμε σε τι αναφέρεται πέρα απο το ότι πρόκειται για προμήθειες. Δεν καταλαβαίνω γιατι νομίζετε πως με ενοχλεί. Η ιστορία, η κυριαρχία και οι κατακτησεις του Αλεξάνδρου δεν αμφισβητούνται, υπάρχουν τόσα τεκμήρια που τα αποδεικνύουν (πόλεις, νομίσματα, ιστορικοι, αναφορές...), τι μπορεί να προσθέσει ενα αμφισβητούμενο κρατικό εγγραφο στην αραμαϊκή ; σίγουρα έχει ιστορική αξία αν επιβεβαιωθεί η γνησιότητά του, αλλά δεν προσθέτει τίποτα στην ήδη γνωστή ιστορία. Ο Αλέξανδρος ήδη απο το 327πΧ. είχε φύγει απο τα Βάκτρα για την εκστρατεία στην Ινδία και το 324πΧ (χρονολ. του εγγράφου) ο Αλέξανδρος βρισκόταν στην Περσία στον δρόμο προς την Βαβυλώνα.

..

Kleanthis Zouboulakis, 07.16/270221

Έτσι απλά για να ενημερωθούν οι σχολιάζοντες: Η επικεφαλίδα είναι από όλες τις πλευρές παραπλανητική, ουδεμία σχέση με την επιστημονική επί του θέματος πραγματικότητα, και είναι ως θέμα γνωστό στη διεθνή επιστημονική κοινότητα από τη στιγμή της δημοσιοποίησής του ήδη από το 2003. Το ελεεινολογεί κάποιος είναι εύκολο, το να ενημερώνεται σωστά είναι κάπως άβολο, αλλά απαραίτητο...

Δημήτριος Κονιδάρης, Συντάκτης, 07.43/270221

Τελευταία απόπειρα κουρασμένου υπογράφοντος: (α) τα έγγραφα της Συλλογής είναι περί τα 48, το όνομα του ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ αναφέρεται στο [IA17] του 324 π.Χ., και μάλιστα ως "lksndrs", ενώ ενδεχόμενη αναφορά σε αυτό (το όνομα δλδ) πιθανολογείται στο έγγραφο [IA20] του 330/329 καθώς και στο [IA22] του 329 π.Χ. Στα δύο τελευταία η αναφορά είναι του τύπου: "στο x έτος βασιλείας" [του Αλ.?], [β] Φυσικά και εγώ έχω βασιστεί στο Wikiwand, s.v. Khalili Collection of Aramaic Documents, το Provincial Life Under Artaxerxes & Alexander the Great, το https://www.khalilicollections.org/ και βεβαίως στο βιβλίο: J. Naveh – S. Shaked (eds.). 2006. Aramaic Documents from Ancient Bactria (Fourth Century BCE) from the Khalili Collections. London (The Khalili Family Trust). Προφανώς δεν έχω την δυνατότητα ασκήσεως κριτικής επ' αυτών, όμως είμαι ανοικτός στην κριτική που ενδεχομένως έχει ασκηθεί από ειδικούς: αυτό και αναζητώ τώρα και όχι τις δικές σας επιλεκτικές επαναλήψεις / αοριστίες μίας των πηγών.. (γ) Σημειώνω ότι η σφραγίδα του εγγράφου C2. [Khalili IA 20] έχει χαρακτηρισθεί ως "the seal impression of Alexander and dates from ‘year 1’ of an unspecified reign" (πηγή: Provincial Life Under Artaxerxes & Alexander the Great), (δ) αν η Βακτρία (όχι τα Βάκτρα) κατελήφθη το 329 και ο ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ προχώρησε προς Ινδική, είναι προφανώς ότι άφησε εκεί φιλικόν σατράπη .. Μάλιστα από το 327 αυτός ήταν ο Αμύντας .. Εξ αυτού προκύπτει ότι τα πιθανολογούμενα έγγραφα της Σατραπείας περιλαμβάνουν τρία τα οποία χρονολογούνται στην περίοδο της Ελληνικής κυριαρχίας και - επομένως - συνιστούν - κατά το τμήμα αυτό - διοικητικό επιστολικό ή αρχειακό υλικό της Ελληνικής Διοικήσεως, άν δεν περιλαμβάνουν και αυτήν την σφραγίδα του ΜΕΓΑΛΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ .. που παραθέτω .. ΑΝΤΙΡΡΗΣΕΙΣ - ΚΡΙΤΙΚΗ ΕΝΘΑΡΡΥΝΟΝΤΑΙ ΝΑ ΞΑΝΑΠΟΥΜΕ ΤΟ IΔΙΟ ΤΡΑΓΟΥΔΑΚΙ ΜΕ ΠΑΡΑΛΛΑΓΕΣ ΟΧΙ (όσον με αφορά) ..

Δημήτριος Κονιδάρης, 09.00/27.02.21

O κ. Ζουμπουλάκης Kλεάνθης ισχυρίστηκε (περί ώραν 12.00 της 25.02.2021) ότι ήδη από το 2012 οι επιμελητές - εκδότες των Βακτριανών εγγράφων της Συλλογής Khalili (Naveh – S. Shaked) αναθεώρησαν την προηγούμενη άποψή τους περί αναγραφής στο έγγραφο [IA17] του 324 π.Χ. του ονόματος του Μεγάλου Αλεξάνδρου (και μάλιστα υπό την μορφή "lksndrs"). Προς απόδειξη των ισχυρισμών του έχει αναλάβει να μας κοινοποιήσει σχετικό απόσπασμα από την έκδοση του βιβλίου το 2012, αναμένομεν .. Στο μεταξύ σημειώνουμε ότι σε σχετικό βίντεο της 21.02.2018 επ' ευκαιρία της εκθέσεως "National Treasures – The Art Of Collecting" ο καθηγητής Sir Nasser David Khalili (ιδιοκτήτης της συλλογής) επαναλαμβάνει (περίπου στο 34 λεπτό) την αναφορά του ονόματος του Αλεξάνδρου, την οποία μάλιστα προσδιορίζει τοπικά επί του εγγράφου (βίντεο: https://www.nasserdkhalili.com/.../national-treasures.../) ΜΗΠΩΣ ΘΑ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΣΥΜΠΕΡΑΝΟΥΜΕ ΟΤΙ Ο κ. Ζουμπουλάκης εψεύσθη (γιά τετάρτη τώρα φορά!) ?

Thanos T Zachs, Kleanthis Zouboulakis, 15-5h

διαμαρτύρομαι. Θέλουμε συνέχιση του τσακωμού. 🤪 Και θα ήθελα επι του θέματος να μου λύσετε μια απορία. Πως το έγγραφο δίχως να έχει ελληνική γραφή, θεωρείται Ελληνικό; (Μακεδονικό;)

Δημήτριος Κονιδάρης, Συντάκτης, 15-5h/27.02.21

Ο καθένας, αγαπητέ Zachs, αντιλαμβάνεται τα πράγματα εντάσσοντάς τα στο οικείο κλίμα του, έτσι αισθάνεται πιό άνετα, φτιάχνοντας και θεωρώντας τα όριά του να ταυτίζονται με των άλλων .. Πρόκειται περί ψυχολογικής ανάγκης .. Σημειώνω ότι η Αραμαϊκή υπήρξε η διεθνής γλώσσα της εποχής (lingua franca), ακόμη περισσότερο όταν το πλαίσιο στο οποίο αναφερόμαστε είναι πολυεθνικό .. Π.χ η Σατραπεία της Βακτρίας μέχρι την Αλεξανδρινή κατάκτηση υπήρξε Αχαιμενιδική (Περσική) εν συνεχεία δε Ελληνική, μάλιστα η Βακτριανή γλώσσα υιοθέτησε την Ελληνική αλφάβητο με πρόσθετα σύμβολα για τους ιδιαίτερους ήχους της .. Άλλωστε στην Balkh φαίνεται ότι υπήρξαν μόνιμα εγκατεστημένοι Έλληνες από τον 6/5 αι. μάλιστα υψηλού μορφωτικού επιπέδου .. Φαντάσου λοιπόν την Σατραπεία ή την Διοίκηση εκεί να προβαίνει σε τήρηση αρχείου ή να εκδίδει διοικητικά ή λογιστικά έγγραφα π.χ. για προμήθειες & πληρωμές σε ένα τέτοιο πολυεθνικό πλαίσιο, απευθυνόμενοι σε ποικίλο κοινό. .. Εδώ εσύ φαίνεσαι να υιοθετείς ξένο επώνυμο (ή να είσαι αλλοδαπός) και Ελληνικό μικρό, φαντάσου τι γινόταν τότε .. Δες και εδώ στο φεισμπουκ πόσοι Ευρωπέοι υιοθετούν Αγγλικά ονόματα .. Πιθανολογούμε λοιπόν ότι 3 έγγραφα που εκδόθηκαν επί Ελληνικής - Μακεδονικής κυριαρχίας είναι υλικό της Κοσμοκρατορίας .. Άλλωστε ο ιδιοκτήτης της Συλλογής Khalili μόλις πριν 2-3 χρόνια σε σχετική έκθεση έδειξε έγγραφο της Συλλογής με το όνομα του Αλεξάνδρου, ενώ έχει υποστηριχθεί ότι ένα άλλο έγγραφο φέρει την σφραγίδα του Μ. Αλεξάνδρου (επισυνάπτω).. Όμως η επιστήμη προχωρά μέσα από συγκρούσεις & αμφισβητήσεις, άρα είμαστε ανοικτοί στον επιστημονικό διάλογο αποφεύγοντας την μπουρδολογία.. Άν θές για πιό πολλά δες εδώ: https://dnkonidaris.blogspot.gr/ Για χαβαλέ συνέχισε το ίδιο ύφος ..

Kleanthis Zouboulakis, Δημήτριος Κονιδάρης, 27.02.21, 14.55-3h=11.55

Επειδή απλά κάνετε την τρίχα τριχιά λόγω άγνοιας για να ξεκαθαρίσουμε κάποια πράγματα μπας και δεν στραβωθεί κάποιος που τυχόν παρακολουθεί: 

1. Συνδέετε τον Αλέξανδρο με μία συλλογή αραμαϊκών εγγράφων γνωστή ως συλλογή Khalili. Πρόκειται για έναν Ιρανό ιδιωτικό συλλέκτη αρχαιοτήτων, ο οποίος περιέλαβε στη συλλογή του μια σειρά εγγράφων σε δέρμα και ξύλο, προϊόν μιας ημιπαράνομης δραστηριότητας στη μαύρη αγορά αρχαιοτήτων. Επομένως ελάχιστα είναι γνωστά για την ακριβή προέλευση των εγγράφων, που βρέθηκαν, εάν είναι σύνολο εάν καν είναι αυθεντικά κλπ. Επιπλέον, τα έγγραφα είναι ιδιαίτερα φθαρμένα και οι αναγνώσεις ιδιαίτερα επισφαλείς όπως υπογραμμίζουν σε κάθε δυνατή ευκαιρία οι εκδότες. 

2. Αυτό που θεωρήθηκε ως αρχείο της σατραπείας της Βακτρίας αφορά τη λειτουργία της αχαιμενιδικής διοίκησης στην περιοχή και ελάχιστη σχέση έχει με τον Αλέξανδρο, καθώς από 40 περίπου έγγραφα, μετά βίας μπορούσαν έως το 2012 να συνδεθούν με αυτόν μόλις δύο. Το ΙΑ 17 αμέσως και το ΙΑ 21 εμμέσως. 

3. Αυτό που εσείς αποδίδετε ότι είπα για το ΙΑ 17, εγώ το ανέφερα για το ΙΑ 21 προκειμένου να σας δείξω τη δυσκολία συναγωγής ιστορικών συμπερασμάτων από την εν λόγω συλλογή. Σε αυτό είχε αναγνωσθεί αρχικά το όνομα Βήσσος και είχε τοποθετηθεί στα πλαίσια των πρώτων χρόνων της εκστρατείας του Αλεξάνδρου στην περιοχή. Κάτι που ανακλήθηκε από τους εκδότες στην έκδοση του 2012. Λόγω δυσκολιών ανάγνωσης το τοποθέτησαν αρκετά πριν τον Αλέξανδρο στην περίοδο της σύντομης βασιλείας του Αρταξέρξη Δ΄. Στην έντυπη έκδοση σελ. 259. 

4. Το ΙΑ 17 τώρα έχει τα δικά του θέματα. Είναι ένας κατάλογος από προμήθειες που δόθηκαν σε στρατιωτικά σώματα διερχόμενα από την περιοχή. Να ξεκαθαρίσουμε: δεν γράφτηκε από τον Αλέξανδρο ούτε έδωσε αυτός εντολή να γραφτεί. Πρόκειται πιθανόν για εσωτερικό έγγραφο του υποτιθέμενου αρχείου της σατραπείας. Το όνομα εμπλέκεται στη φόρμουλα χρονολόγησης του εγγράφου στον χρόνο 7 της βασιλείας του... Αν και οι εκδότες διαβάζουν καθαρά το όνομα Iskadar, επισημαίνουν τρεις επιφυλάξεις: α) τα πριν και μετά το όνομα είναι φθαρμένα και δεν μπορούν να συνδεθούν με το υπόλοιπο έγγραφο β) εάν ισχύει η ανάγνωση είναι η πρώτη καταγραφή του συγκεκριμένου ονόματος στην αραμαϊκή με περίεργη για τους γραμματικούς κανόνες της γλώσσας διατύπωση μη αναμενόμενη γιατί γ) οι εντολές υπαγορεύονταν στα Παλαιά Περσικά και καταγράφονταν από επαγγελματίες γραφείς στα αραμαϊκά. Επομένως κάλλιστα μπορεί να είναι κάποιο ιρανικό όνομα αμάρτυρο από αλλού. Αυτό είναι όλο κι όλο το... επιστολικό υλικό με πρωταγωνιστή (υποθέτω μόνο στο διαταραγμένο από την άποψη αυτή κεφάλι σας) τον Αλέξανδρο. Επισυνάπτω και τον πιο ακριβή για όσα λέω σύνδεσμο της on-line έκδοσης της συλλογής, που δεν είχα μάλιστα υπόψη μου ότι είχε αναρτηθεί (είδατε, χρήσιμη ήταν η κουβέντα μας τελικά χάρη στην εμπλοκή της έλενας ραστά που κοινοποίησε τον σύνδεσμο αρχικά)

https://www.khalilicollections.org/all.../aramaic-documents/ 

5. Μετά από όλα αυτά δύο τινά συμβαίνουν: ή εξαπατάτε τους άλλους ή τον εαυτό σας. Θεωρώ ότι συμβαίνει το δεύτερο. Καλό θα ήταν να συμβουλεύεστε τους αρμόδιους επιστήμονες πριν προβείτε σε όποια ανακοίνωση. Χορτάσαμε από.. πολυτεχνίτες και ερημοσπίτες...

Δημήτριος Κονιδάρης, 14.55/27.02.21

(α) Για τα ψεύδη σας ας κρίνουν οι νοήμονες εκ των αναγνωστών σας .. (β) Γιατί μου επισυνάπτετε τον σύνδεσμο παραπάνω, που τον έχω ήδη δώσει ..? (γ) αναμένω να μου αποστείλετε την σελ. από την έκδοση του 2012 όπου ανακαλείται η αρχική εκτίμηση περι Αλεξάνδρου (είμαι ελλειπτικός γιατι βαρέθηκα και γιατί με κυριεύει η λύπη γιά το άτομό σας ..), (δ) επί του τελευταίου προσθέτω (από απάντησή μου της 09.00/27.02.21: O κ. Ζουμπουλάκης Kλεάνθης ισχυρίστηκε (περί ώραν 12.00 της 25.02.2021) ότι ήδη από το 2012 οι επιμελητές - εκδότες των Βακτριανών εγγράφων της Συλλογής Khalili (Naveh – S. Shaked) αναθεώρησαν την προηγούμενη άποψή τους περί αναγραφής στο έγγραφο [IA17] του 324 π.Χ. του ονόματος του Μεγάλου Αλεξάνδρου (και μάλιστα υπό την μορφή "lksndrs"). Προς απόδειξη των ισχυρισμών του έχει αναλάβει να μας κοινοποιήσει σχετικό απόσπασμα από την έκδοση του βιβλίου το 2012, αναμένομεν .. Στο μεταξύ σημειώνουμε ότι σε σχετικό βίντεο της 21.02.2018 επ' ευκαιρία της εκθέσεως "National Treasures – The Art Of Collecting" ο καθηγητής Sir Nasser David Khalili (ιδιοκτήτης της συλλογής, βλ. wikipedia) επαναλαμβάνει (περίπου στο 34 λεπτό) την αναφορά του ονόματος του Αλεξάνδρου, την οποία μάλιστα προσδιορίζει τοπικά επί του εγγράφου (βίντεο: https://www.nasserdkhalili.com/.../national-treasures.../) ΜΗΠΩΣ ΘΑ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΣΥΜΠΕΡΑΝΟΥΜΕ ΟΤΙ Ο κ. Ζουμπουλάκης εψεύσθη (γιά τετάρτη τώρα φορά!) ? ΕΙΣ ΥΓΙΕΙΑΝ πάντως ..

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

[1]. Πρόκειται γιά το έγγραφο C4 [Khalili IA17], χρονολογούμενο στο έβδομο έτος του Αλεξάνδρου (324 π.Χ.), βλ. Naveh and Shaked 2012, pp. 199-212;Briant 2009, p. 149; Shaked 2004, p. 17.

[1a]. Όμως ο Marcato, αναφερόμενος σε Αραμαικές επιγραφές από την Hatr, σημειώνει:

ʾlkṣdrws ʻAleksandros’

Greek male name, Ἀλέξανδρος, with assimilation [nd] > [dd] = <d>.

Cf. the numerous transcriptions of the name in LB cuneiform (Monerie 2014, 113-7); Palm. ʾlkdrys (Stark 1971, 68; PAT no. 1135:2), ʾlksdrs (Stark 1971, 68; PAT no. 0259.I:2), ʾlksndrws (Stark 1971, 68; PAT nos. 0278:3, 0286:4, 2754:1), ʾlksndrs (Stark 1971, 68; PAT no. 1412:2), ʾlkṣndry (Yon 2013a no. 1:1). All texts, except for PAT no. 2754 and Yon 2013a no.1, bear the transcription Ἀλέξανδρος. Nab. ʾlks and ʾlksʾ may be hypoc. of the same name (Negev 1991, 12); however, the attestations of ʾlksy and ʾlksyw (al-Khraysheh 1986, 36; Healey 1993, 116) point at Άλέξιος. 

(Marcato 2018, p. 28).

[2]. Πρόκειται γιά το έγγραφο C2. [Khalili IA 20], βλ. Naveh and Shaked 2012, pp. 189-193. 

[3]. https://artsandculture.google.com/exhibit/provincial-life-under-artaxerxes-alexander-the-great/kAKiItGUBhz3KQ.

[4]. Hyland 2013, p. 4, n. 14. Ο Hyland σημειώνει: "It is easy to believe that a wealthy general owned the impressive seal used to authenticate the letter".

[5]. Briant 2009, p. 150.

[5a]. Yale, Peabody Museum, <https://collections.peabody.yale.edu/search/Record/YPM-BC-036489>.

[6].  Hyland 2013, pp. 1-2.

[7]. Naveh and Shaked 2012, 191.

[8]. Hyland 2013, p. 5. Η αναφορά έχει ως εξής:

Given his eventual success under the new regime, Vishtaspa-Hystaspes cannot have supported Bessus’ claim to the throne in 330/29, and he probably joined Alexander at some point between the death of Darius and the invasion of Bactria.[20] Military prominence under Darius III helps to explain Hystaspes’ leading role among Alexander’s Iranian hetairoi, and like Darius’ brother Oxyathres, he also may have helped to symbolize the royal family’s support for Alexander’s rule.[21] The fact that he maintained high rank near the end of Alexander’s reign, after the elimination of numerous Iranian satraps, implies that the new King held him in considerable trust.

[9]. Olbrycht 2011, p. 71.

[10] . Garrison and Kaptan 2020, p. 4, n. 9.

[11]. Το έγγραφο C3. [Khalili IA 22] χρονολογείται στο δεύτερο έτος βασιλείας του Αλεξάνδρου (;), ήτοι στο 329 π.Χ. 

[12]. Αγνώστου Φλαμανδού καλλιτέχνη (National Library of Wales, NLW Catalogue).

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

Naveh, J., and S. Shaked, eds. 2012. Aramaic Documents from Ancient Bactria (Fourth Century BCE) from the Khalili Collections. London (The Khalili Family Trust).

Wikiwand, s.v. Khalili Collection of Aramaic Documents

https://www.wikiwand.com/en/Khalili_Collection_of_Aramaic_Documents?fbclid=IwAR2AB3YdFYReuv0Otq0uUyuQFNbl-fh_NxHmK8ngjE7-081VoLdFDcWgecI

https://artsandculture.google.com/exhibit/provincial-life-under-artaxerxes-alexander-the-great/kAKiItGUBhz3KQ

Provincial Life Under Artaxerxes & Alexander the Great

Unparalleled Insights from the Aramaic documents of Ancient Bactria (353-324 BC)

https://www.khalilicollections.org/collections/aramaic-documents/khalili-collection-aramaic-documents-list-of-supplies-for-bayasa-ia21/

National Treasures – The Art Of Collecting - Professor Sir Nasser David Khalili

https://youtu.be/6HC5hmABcAQ

16 April 2019

This is a shorter version of a Sky Arts documentary titled The Art of Collecting, about my journey as a collector. the film highlight multiple objects from our Eight Collections as National Treasures broadcasted on 21st February 2018. 

https://www.nasserdkhalili.com/portfolio/national-treasures-the-art-of-collecting/

Hyland, J. 2013. "Vishtaspa krny: an Achaemenid military official in 4th-century Bactria," Arta 2013.002, pp. 1-7.

https://www.academia.edu/1987161/The_empire_of_Darius_III_in_perspective_in_W_Heckel_L_Trittle_edd_Alexander_the_Great_a_new_History_2009_14_and_170_biblio

Briant, P. 2009. "The Empire of Darius III in Perspective," in Alexander the Great: a New History, ed. W. Heckel and L. Tritle, London, pp. 141-170.

https://www.academia.edu/1492980/First_Iranian_Units_in_the_Army_of_Alexander_the_Great

Olbrycht, M. J. 2011. "First Iranian Military Units in the Army of Alexander the Great," ANABASIS 2, pp. 67-84.

https://archive.org/stream/LeSatrapeDeBacterianeEtSonGouvernourDocumenteArameenesDuIvS.Avent/shaked2004ocr_djvu.txt

Shaked, S. 2004. "Le Satrape de Bacteriane et son Gouvernour Documente Arameenes du IV s. avent Notre ere Provenant de Bacteriane" Persika 4, de Boccard, Paris, pp. 1-62.

https://books.google.gr/books?id=N5cMEAAAQBAJ&pg=PA4&lpg=PA4&dq=seal+on+document+C2+of+Khalili+collection&source=bl&ots=U74RYWleP2&sig=ACfU3U0eyXqOsl5lyVjUEaP2t3sg50FdSQ&hl=el&sa=X&ved=2ahUKEwi_vJjNo43vAhW0D2MBHTe4Ag4Q6AEwDXoECA8QAw#v=onepage&q=seal%20on%20document%20C2%20of%20Khalili%20collection&f=false

Garrison, M. B., and D. Kaptan. 2020. "Catalogue of Bulae," in Arsāma and His World: the Bodleian Letters in Context II: Bullae and Seals, ed. C. J. Tuplin and J. Ma, Oxford, pp. 1-45.

https://books.google.gr/books?id=7ZPcdr5yYs0C&pg=PA150&lpg=PA150&dq=seal+on+Bactrian+document+C2&source=bl&ots=bN6ZGpz-FE&sig=ACfU3U3dCpkUBOp7PC7buq_rwJGcuLdR_w&hl=el&sa=X&ved=2ahUKEwiNlfPm_5jvAhUD8hQKHfFaBIcQ6AEwCXoECAYQAw#v=onepage&q=seal%20on%20Bactrian%20document%20C2&f=false

Heckel, W., L. A. Tritle, eds. 2009. TritleAlexander the Great: A New History, West Sussex.

https://edizionicafoscari.unive.it/media/pdf/books/978-88-6969-233-8/978-88-6969-233-8.pdf

Marcato, E. 2018.  Personal Names in the Aramaic Inscriptions of Hatra (Antichistica 17)

 

https://www.academia.edu/18545373/Marshak_Festschrift_2_part_?email_work_card=view-summary&summary=true

Lerner, J. A. 2006. "An introduction to the sealings of the Bactrian documents in the Khalili Collection," Ērān ud Anērān, Webfestschrift Marshak 2003, ed. M. Campareti, P. Rafetta, and G. Scarcia, Venice, pp. 371-386.

Mendoza, M. 2017. "Stasanor of Soloi and the government of Bactria during the first wars of the Diadochs," Anabasis. Studia Classica et Orientalia 8, pp. 44-70.

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ - ΕΜΠΛΟΥΤΙΣΜΟΣ: 0108522

https://www.researchgate.net/publication/401846378_MONADIKO_EPISTOLIKO_YLIKO_TOU_EPOCHES_TOU_MEGALOU_ALEXANDROU_APO_TEN_BAKTRIA

Homeric Scenes in Bactria and India: Two Silver Plates with Bactrian and Middle Persian Inscriptions

Αργυρό πινάκιο με Ομηρική σκηνή - Αυλίς

Αργυρό πινάκιο με Ομηρική σκηνή - Χάριτες

Το αριστούργημα των ΧΑΡΙΤΩΝ ανήκε σε Ελληνικά χέρια (συγκεκριμένα στον Νικόλα Παλαιολόγο, αγορασμένο στην Kabul) μέχρι σχεδόν πρόσφατα, αλλά αφέθηκε να πετάξει μακρυά[1] ..

Δύο διακοσμητικά πινάκια με επιγραφές σε Βακτριανή και Μέση Περσική προσφέρουν νέα στοιχεία σχετικά με τις πολιτιστικές επιρροές από την Μεσόγειο προς την Βακτρία και την Ινδία κατά τους ρωμαϊκούς χρόνους. Η πλατέα με το όνομα 'ΑΥΛΙΣ' κατασκευάστηκε πιθανότατα στην Ιταλία, στα μέσα του 1ου αι. π.Χ. και, ως εκ τούτου, θα μπορούσε να είναι το παλαιότερο αντικείμενο αυτού του τύπου που διατηρείται στις μέρες μας. Με βάση τις αναφορές του Ομήρου και του Ευριπίδου σχετικά με την Αχαϊκή συνέλευση μπροστά από το ιερό της Αρτέμιδος στην Αυλίδα, πριν από τον διάπλουν του Αιγαίου προς την Τροία, το πινάκιο απεικονίζει τις συζητήσεις που προηγούνται της θυσίας της Ιφιγένειας. Ο καλλιτέχνης καταγράφει τον δισταγμό του Αγαμέμνονος, την δέσμευση του Μενέλαου, την οργή του Αχιλλέως, τα τεχνάσματα του Κάλχαντος και του Οδυσσέως, σε μια ατμόσφαιρα που χαρακτηρίζεται από τον σεβασμό για την θεά και για το συλλογικό καθήκον. Αυτή η εικόνα θα μπορούσε να συνιστά μιαν αλληγορία του αριστοκρατικού κύκλου γύρω από το Licinii Luculli,[5] εξομοιώθηκε με τους Ατρείδες μετά τον πόλεμό τους εναντίον του Μιθριδάτου VI Ευπάτορος.[7] Αυτό μπορεί να εξηγήσει γιατί οι στάσεις των βασικών χαρακτήρων δεν είναι απλά αντίγραφα των υποδειγμάτων (μοντέλων) τους - γνωστών σε εμάς από Ελληνιστικές φιάλες που απεικονίζουν Ευριπιδικές σκηνές και από τους Ιλιακούς Πίνακες (Tabulae Iliacae)[10] - αλλά προσεκτικούς επανασχεδιασμούς, επηρεασμένους από τις συζητήσεις για τα πάθη και τα συναισθήματα οι οποίες διεξήγοντο εκείνη την περίοδο στην Περιπατητική, Ακαδημαϊκή και Στωική σχολή. Το πινάκιο θα μπορούσε να προσφερθεί σε ένα από τα μέλη των δικτύων πελατών των Licinii στην Ανατολή και να διατηρηθεί σε ένα ιερό της Καππαδοκίας ή της Συρίας μέχρι τις αποστολές λεηλασίας του Shāpur I το 253 και 260 μ.Χ.[15] Λίγο αργότερα, το 265/266 μ.Χ. ο σατράπης (þαοραβο) με Βακτριανό όνομα, ο Sen-gul, υιος του Friy-gul, το πρόσφερε στον θεό Μάνα - μια αντανάκλαση της Ζωροαστρικής θεότητας Vohu Manah "Good Thought", γνωστή από τα νομίσματα των Κοσσανών (Kushan). Δύο επιγραφές στο πίσω μέρος καταγράφουν το όνομα του ιδιοκτήτη και το βάρος του πινακίου σύμφωνα με τα Βακτριανά & Σογδιανά πρότυπα, καταγράφοντας την αξία της δωρεάς του σατράπη πρός το ιερό του Mana. 

Η πλατέα 'ΧΑΡΙΤΕΣ' παρέχει την μόνη γνωστή απεικόνιση του γάμου της Πασιθέας, μίας των Χαρίτων, με τον Ύπνο, εις εφαρμογήν της υποσχέσεως της Ήρας στην Ομηρική Ιλιάδα (14.231–291). Είναι επίσης η μόνη σωζώμενη απεικόνιση του Ύπνου ως ενεργού θεού, αν και σε ελληνικά και λατινικά κείμενα αναφέρονται και άλλες αρχαίες παραστάσεις. Οι μορφές και η κατασκευή ευρίσκονται στα μισά του δρόμου μεταξύ των υποδειγμάτων της Αλεξανδρείας και των ασημικών των Σασσανιδών (Περσική δυναστεία & καλλιτεχνική σχολή). Παρόλο που η εικόνα είναι οργανωμένη σε δύο διαζώματα, το ένα πάνω από το άλλο - που αντιστοιχεί στις δύο μεγάλες στιγμές του γάμου μίας κόρης, το πέπλο κατά τη διάρκεια της ημέρας και την αποκάλυψη η οποία ακολουθεί την νύκτα και την συνουσία - όπως και σε άλλα ρωμαϊκά πινάκια, ο καλλιτέχνης έλαβε επίσης υπόψη το δακτυλιοειδή σύνθεση, χαρακτηριστική στα αγγεία της Ανατολής. Επιπλέον, ακόμη και αν οι τρείς Χάριτες αντιστοιχούν σε ελληνιστικούς και πρώιμους ρωμαϊκούς εικονογραφικούς τύπους θεϊκών ομορφιών - ιδίως της Αφροδίτης - Ίσιδος - Κλεοπάτρας και του Έρωτα - ορισμένα στοιχεία δείχνουν την προσπάθεια του καλλιτέχνη να τα προσαρμόσει σε ένα Ινδο-Βακτριανό ύφος. Λεπτομέρειες σχετικές με τα γυναικεία σώματα και την ευπρέπεια - αιδώ των (σωματικών) στάσεων φαίνεται να έχουν προσαρμοσθεί στις απαιτήσεις του πατρός (θρησκευομένου Brahma) - πιθανόν Ινδού εμπόρου; - και της συζύγου του στην οποία προσέφερε αυτό το πινάκιο, που ζυγίζει 150 ασημένιους στατήρες, όπως καταγράφεται από την επιγραφή στην Βακτριανή γλώσσα [αλλά υιοθετήσασα το Ελληνικό αλφάβητο] στην οπίσθια όψη (ένα ελαφρώς διαφορετικό βάρος δίνεται σε μια δεύτερη πρώιμη επιγραφή των Σασσανιδών, υποδεικνύοντας 153 στατήρες σε αριθμούς της Μέσης Περσίας). Η γραφή των επιγραφών και ορισμένα τεχνικά χαρακτηριστικά - όπως τα ανάγλυφα, χυτά και σφυρηλατημένα χωριστά, ή το "φυσιοκρατικό ύφος των ενδυμάτων με τις πτυχώσεις" ειδικά για τις πρώιμες τορευτικές σχολές της Περσίας των Σασσανιδών - υποδηλώνουν μιάν ημερομηνία κατά τον 3/4 αι. μ.Χ., ενώ υπογραμμίζουν τις μακρές διασυνδέσεις μεταξύ της Μεσογείου και του Kushanshar.

ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ[16]

.. με αναλογία 1:3:1 μεταξύ των υψών του βάθρου, της στήλης και της βάσεως του αγάλματος. Ο χιασμός (contrapposto) μεταξύ των στροφών - ελιγμάτων που μεσολαβούν με οριζόντιες λωρίδες μεταξύ του βάθρου του άβακα είναι ασυνήθιστος, αλλά έχει τουλάχιστον ένα μερικό παράλληλο. Μια σπειροειδής αυλακωτή στήλη στην κορυφή της οποίας βρίσκεται ένας πεταλωτός άβακας στηρίζει τη βάση του κάνθαρου σε αγροτικό τοπίο, σε ένα διονυσιακό ασημένιο κύπελλο που υποτίθεται ότι προέρχεται από τον 1ο αιώνα π.Χ. τη Μικρά Ασία (εικ. 9).[17] 

Αργυρό κύπελλο του Toledo με Διονυσιακές παραστάσεις, 10-50 μ.Χ.[900]

Αργυρό κύπελλο από το Betar με ομοφυλοφιλική παράσταση[1000]

Στην παράσταση αυτή, η επεξεργασία των ευθύγραμμων αυλών και των σπειροειδών αυλών της στήλης και της βάσεως είναι ολιγότερο ακριβής, υποδηλώνοντας ότι αυτές οι αρθρώσεις μοτίβων ήταν ήδη κοινές, τουλάχιστον στην διακόσμηση αγγείων. Τα σύγχρονα τεμάχια κεραμεικών «Arretine»[1100] παρουσιάζουν ανάλογους συνδυασμούς σπειροειδών αυλακωτών στηλών και γιρλάντες, σε «σκηνογραφίες» που θυμίζουν τους πίνακες της Ρωμαϊκής Καμπανίας. η ρευστή αισθητική τους αλλά και ως στυλιζαρισμένες παραστάσεις κιόνων ή μίσχων που περιβάλλονται από αναρριχώμενα φυτά και φίδια (όπως στους Διονυσιακούς θύρσους και στο κηρύκειο). Κατά τον 1ο αιώνα, αρκετές τοιχογραφίες του δεύτερου ρυθμού χρησιμοποιούν τη χρωματική αντίθεση μεταξύ των λείων κόκκινων κιόνων και των χρυσών αναρριχώμενων κισσών τους, για παράδειγμα στην έπαυλιν του Publius Fannius Synistor στο Boscoreale (που αναφέρεται παραπάνω, βλ. εικ. 8).[1102]

Στην έπαυλιν του Πίσωνος[1105] στην Οπλοντίδα, τα ζωγραφισμένα ελίγματα των κιόνων είναι καθαρά γεωμετρικά και συνδυάζουν τις δύο αντίθετες κατευθύνσεις στον ίδιο κατακόρυφο άξονα.[p31] Η συχνότητα αυτών των σύνθετων σπειρών αυξάνεται τον 1ο αιώνα π.Χ.

Στον τέταρτο ρυθμό (ή ύφος), οι σπειροειδείς αυλακωτοί κίονες έχουν γίνει κοινά στηρίγματα φανταστικών σκηνικών διακοσμήσεων. Υψηλοί κίονες με πολλαπλές στροφές που χωρίζονται από δακτυλίους δείχνουν ότι οι προηγούμενες παραστάσεις σε αγγεία όπως το δικό μας ήταν μόνο ένα βήμα στην ανάπτυξη αυτού του 'μπαρόκ' διακοσμητικού στοιχείου.[p32]

Μία από τις πρώτες αρχαιολογικές μαρτυρίες στήλης διαμορφωμένης με μετατόπιση μεταξύ παράλληλων αυλών και σπειρών, σε ιδιωτικό πλαίσιο, χρονολογείται από την περίοδο του τέταρτου ρυθμού είναι η κιονοστοιχία της βίλας του Αγίου Μάρκου στις Σταβίες που κατασκευάστηκε μεταξύ 62 και 79.[p33] Εκείνη την εποχή, ωστόσο, η σπειροειδής αυλακωτή στήλη είχε ήδη χρησιμοποιηθεί για μεγάλο χρονικό διάστημα. Διαδόθηκε ιδιαίτερα από τον 2ο-1ο αιώνα π.Χ. σε διάφορα μέρη του ελληνιστικού κόσμου καθώς και στην Ιταλία. Πρόσφατα προτάθηκε μια εξήγηση για αυτή τη χρονολογία\: θα ακολουθούσε τη διάχυση του μηχανικού κοχλία νερού του Αρχιμήδη, που ανακυκλώθηκε από τα μέσα του 1ου αι. π.Χ. επίσης για ελαιοτριβεία και σταφυλοτριβεία.[p34] Συγκεκριμένα, ο τόρνος που χρησιμοποιήθηκε για την κατασκευή των βιδών ήταν επίσης απαραίτητος για το κανονικό σκάλισμα της πέτρας. Αυτό εξηγεί γιατί, παρά τη βεβαίωσή του ήδη στη Μεσοποταμία τη 2η χιλιετία π.Χ., η σπειροειδής αυλακωτή στήλη έγινε δημοφιλής μόνο στο τέλος της ελληνιστικής και στη ρωμαϊκή εποχή. Ο συσχετισμός της πρωιμότερης ρωμαϊκής σπειροειδούς αυλακωτής στήλης με κρήνες [που απαιτούν μηχανικά συστήματα παροχής νερού], όπως στην πλατέα μας, υποστηρίζει την υπόθεση αυτής της μεταφοράς από την τεχνική στην αισθητική σφαίρα. Μια ευρέως αναγνωρισμένη στιγμή στην εξάπλωση της σπειροειδούς αυλακωτής στήλης ως βάσεως ενός αγάλματος ήταν τον 2ο αιώνα μ.Χ., η ανέγερση της στήλης του θριάμβου του Τραϊανού, η ίδια θριαμβευτική και νεκρική στήλη.[p35] Η εικόνα της όχι μόνο ενέπνευσε άλλες στήλες. στη Ρώμη αλλά διαδόθηκε, μέσω νομισμάτων σε όλη την Αυτοκρατορία. Ωστόσο, στην Ελλάδα, η προέλευση της μνημειακής σπειροειδούς στήλης ανάγεται τουλάχιστον στη δελφική χάλκινη οφιοειδή στήλη, η οποία στήριζε έναν χρυσό τρίποδα.[p36]

Πολύ διάσημη στην αρχαιότητα, η οφιοειδής Πυθιμή στήλη ανεγέρθηκε το 478 π.Χ. έμπροσθεν του ναού του Απόλλωνα, κοντά στο βωμό, και μνημόνευε τη μάχη των Πλαταιών. Επομένως, από ελληνική σκοπιά, μια οφιοειδής στήλη θα μπορούσε να ταιριάζει απόλυτα με την κατάσταση της εισόδου σε έναν διάσημο ναό, ειδικά αν αυτό το ιερό ήταν συγκρίσιμο με το δελφικό ιερό του Απόλλωνα και αν η σκηνή που απεικονίζεται εδώ αντιστοιχούσε στην ιστορία μιάς στρατιωτικής νίκης σε μια ουσιαστική αντιπαράθεση μεταξύ Δύσεως και Ανατολής. Η θριαμβευτική δελφική στήλη και η στήλη στο ασημένιο κύπελλο[1110] στηρίζουν ένα αγγείο,  ο δε ανθρωπόμορφος χαρακτήρας, που κρατά μιά φιάλη στην κορυφή της σπειροειδούς αυλακωτής στήλης, είναι μια εφεύρεση της οποίας η προέλευση είναι δύσκολο να κατανοηθεί. Μπορούμε να σκεφτούμε μια ad hoc υπόθεση: στη σκηνή που αναπαριστάται στο πιάτο, κοντά σε ένα βωμό Compitalia, κάποιος θα ανέμενε να δεί ένα ή δύο φίδια.. Αυτή είναι η περίπτωση πολλών Lararia, στα οποία απεικονίζονται μυστηριώδη φίδια σε βωμούς.[p38]

Ενώ οι Λάρητες (Lares) είναι υπεύθυνες για την ανθρώπινη χρήση του τόπου, τα χθόνια αρσενικά και φερνίνινα φίδια φαίνεται να σχετίζονται με τον φυσικό (κήπο) χώρο, που αντιπροσωπεύεται στο πιάτο μας από τη βελανιδιά κοντά στο θεμέλιο.[p39] Ως εκ τούτου προτείνουμε ότι το άγαλμα στην συνεστραμμένη στήλη και την βάση θα αντιστοιχούσε σε μια συμβολική συσχέτιση μεταξύ μιας ανθρωπόμορφης θεάς που κάνει μια σπονδή στην είσοδο του ιερού της και ενός ή δύο φιδιών, υποδεικνύοντας τη θεϊκή παρουσία σε εκείνο το μέρος και τη σύνδεσή της με τον Κάτω Κόσμο.

Έπαυλις του Πίσωνος ή των Παπύρων ή του Έλληνος Φιλοδήμου του Επικουρείου

Πυξίδες καλλωπισμού σχήματος αχιβάδας από χυτό άργυρο με ίχνη επιχρυσώσεως, φέρουσες παράσταση Νηρηίδος επί κήτους[1200]

Ο πόδας του κανθάρου από το Betar[1220] διαθέτει τα παράλληλά του στον κάνθαρο του κενταύρου από το Buner (Pakistan)[1240] καθώς και στο ζεύγος κανθάρων από το Moregini[1250] Ο κάνθαρος του Betar διαθέτει επίσης διακόσμηση του πόδα του η οποία συνίσταται σε άνθινο κάλυκα λευκού λωτού (nymphaea nelumbo), διακοσμητική επινόηση Ελληνιστικής προελεύσεως,[1290] η οποία απαντάται και στον κάνθαρο του Toledo!

Αργυρός κάνθαρος με παράσταση κενταύρων από το Buner

Θραύσμα υάλου Cameo[1300]

Ο ΟΙΔΙΠΟΥΣ ΣΕ ΑΡΓΥΡΑ ΤΕΧΝΟΥΡΓΗΜΑΤΑ ΤΩΝ ΟΥΝΝΩΝ ΤΟΥ 5ου αι. ΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝΤΑ ΤΟ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΣΤΙΚΩΝ ή ΜΕΓΑΡΙΚΩΝ ΦΙΑΛΩΝ[1350] 

 

Η Ουννική κούπα διακοσμημένη με σκηνές από τον μύθο του Οιδίποδα. Το μετάλλιο παρουσιάζει το Ζωροαστρικό ήθος αυτής της ιστορίας: αντιτίθεται στον υπηρέτη που είναι ένοχος πολλαπλών ψεμάτων και στην ευγενή Ιοκάστη που αντιπροσωπεύει την αλήθεια. ενώ η αρχική εκδοχή τόνιζε τη σημασία της αυτογνωσίας μέσω του Οιδίποδα. Η παραπάνω σκηνή δείχνει την αρχή της ιστορίας με την εγκατάλειψη του παιδιού Οιδίποδα κάτω από το βλέμμα μιας Ινδο-Ιρανικής θεάς. Επιπλέον, ο τεχνίτης αναπαριστούσε τις σκηνές σύμφωνα με την εκδοχή του μύθου που σκηνοθέτησε ο Σοφοκλής μεταξύ 430 και 420 π.Χ., σε μια εποχή –περίπου 900 χρόνια αργότερα– που αυτή η εκδοχή δεν ήταν πλέον της μόδας στη Ρώμη.

Ανακαλύφθηκε το 1903 στο σημερινό Καζακστάν, ένα ασημένιο μπολ του τέταρτου αιώνα προσφέρει μια εξωτική αναπαράσταση του παιχνιδιού του Σοφοκλή, σύμφωνα με μια μελέτη που διεξήχθη από το CNRS και το Collège de France.[1400]

Ο ελληνιστικός πολιτισμός έφθασε μέχρι τα σύνορα των αυτοκρατοριών, στις πύλες της Ινδίας και της Κίνας, σχεδόν χίλια χρόνια μετά το πέρασμα του στρατού του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Αυτή είναι η ιστορία που αφηγείται, στην ουσία, η διακόσμηση μίας αργυράς φιάλης που διατηρείται στο Ερμιτάζ, στην Αγία Πετρούπολη. Με την ερμηνεία των σκηνών και των χαρακτήρων, δύο ερευνητές κατάφεραν να σηκώσουν το πέπλο που αιωρούνταν πάνω από την διακόσμηση αυτού του κυπέλλου για έναν αιώνα. Οι γυμνοί άρρενες και οι ελκυστικές γυναίκες του εμφανίζονταν, στην πραγματικότητα, σε πέντε σκηνές από τον Βασιλέα Οιδίποδα, έργο που γράφτηκε τον 5ο αιώνα π.Χ. από τον Σοφοκλή. Με μια διαφορά: η τραγωδία έχει εδώ πάρει τοπικές γεύσεις.

«Έχουμε αποκωδικοποιήσει ένα αγγείο στο σταυροδρόμι τριών πολιτισμών, του οποίου οι εικόνες ελληνικής εμπνεύσεως έχουν ερμηνευτεί εκ νέου, αναδιαμορφωθεί και προσαρμοστεί κάτω από το βλέμμα των Ινδών και των Σασσανιδών», υποστηρίζει η Anca Dan, ερευνήτρια στο CNRS και συν-συγγραφέας μιας μελέτης που δημοσιεύτηκε. για αυτό το αγγείο στο τελευταίο τεύχος του επιστημονικού περιοδικού Asian Journal . Η ερμηνευτική εργασία που ολοκληρώθηκε φέτος αναδεικνύει την επιμονή, αλλά και τις μεταλλάξεις του ελληνικού πολιτισμού στους δυτικούς πρόποδες του θιβετιανού οροπεδίου, τον 4ο αιώνα μ.Χ.

Το αγγείο έχει μαγέψει όσο και μπερδέψει τους ερευνητές ήδη από την ανακάλυψή του το 1903, κοντά στη σημερινή πόλη Kustanai (Καζακστάν). Κάτι ήταν λάθος. "Αρκετοί μελετητές παρατήρησαν, κατά τη διάρκεια του 20ου αιώνα, ότι τα σχήματα που αναπαριστώνονταν ήταν ελληνορωμαϊκής προελεύσεως, αλλά δεν ξέραμε τι να εμπιστευτούμε για να κατανοήσουμε την έννοια της διακοσμήσεως, εξηγεί η Anca Dan. Το σκηνικό είναι φυσικά ελληνιστικό, αλλά τα ρούχα θυμίζουν αυτά της Gandhara, στην βόρεια Ινδία, ενώ ορισμένες χειρονομίες είναι τυπικά Ιρανικές και Ζωροαστρικές".

Ινδικά ρούχα, ιρανικές χειρονομίες

Τα ινδικά νομίσματα από την δυναστεία Gupta, από τον 4ο έως τον 6ο αιώνα της εποχής μας, παρέδωσαν, τη δεκαετία του 1980, ένα πρώτο κλειδί για το μυστήριο. Υπάρχουν παρόμοιες παραστάσεις μιας ινδουιστικής θεάς, στηn στάση της βασιλικής χαλαρώσεως (rajalilasana). Οι υφολογικές σχέσεις καθιστούν δυνατή την χρονολόγηση του αγγείου στην Ύστερη Αρχαιότητα και όχι στην εποχή του Αλεξάνδρου και των διαδόχων του (τέλη 4ου – 2ου αιώνα π.Χ.).

Αλλά το ακριβές νόημα των σκηνών που κοσμούν τα εξωτερικά τοιχώματα της φιάλης ξεφεύγει από κάθε κατανόηση. Φαίνεται ότι υπάρχει μία ή περισσότερες λογοτεχνικές πηγές. «Προηγούμενες υποθέσεις είχαν προτείνει να δούμε σε αυτό ένα κολάζ από διαφορετικά έργα του Ευριπίδου. Αλλά δεν ήταν αυτό, λέει η Anca Dan. Αυτές οι αναπαραστάσεις της ελληνικής επιρροής που παράγονται στην Κεντρική Ασία είναι πολύπλοκες. Δεν μπορούσαν να κατανοηθούν μόνο από τους Ελληνιστές .

Έτσι, ο ερευνητής εργάστηκε στο αγγείο από την Kustanai με τον Frantz Grenet. Καθηγητής στο Collège de France, υπεύθυνος για την έδρα της Ιστορίας και των Πολιτισμών της Προϊσλαμικής Κεντρικής Ασίας, ο Frenet συνυπογράφει την μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Asian Journal. "Συγκρίνοντας αυτό το κύπελλο με τη σειρά των λεγόμενων 'βακτριανών' μπολ στην οποία ανήκει, μπορέσαμε να καθορίσουμε μια σειρά αναγνώσεως των σκηνών", περιγράφει ο F. Grenet. Μόλις προσδιορίστηκε το νόημα, είδαμε ότι μια σκηνή που παρουσίαζε ένα εγκαταλελειμμένο μωρό που το πήρε μέσα ένας βοσκός ήταν κοντά στην αρχή της ιστορίας και ότι τελείωσε με μια γυναίκα έτοιμη να κρεμαστεί. Είτε η αρχή είτε το τέλος του Οιδίποδος Τυρράνου.

Η σκηνή του γάμου της Ιοκάστης με τον Οιδίποδα απεικονίζεται σύμφωνα με το Ζωροαστρικό έθιμο. Η ανακάλυψη προκαλεί έκπληξη, δεδομένης της χρονολογήσεως του αγγείου. «Το έργο του Σοφοκλέους για τον Οιδίποδα είχε τη μεγαλύτερη δημοφιλία του κατά την κλασική και ελληνιστική εποχή, σύμφωνα και με την εκτίμηση του Αριστοτέλους. Όμως αυτήν την προεξάρχουσα θέση του κατά τις αρχές της ρωμαϊκής περιόδου αναλαμβάνει το κείμενο του Ευριπίδου, σημειώνει Dan. Η δυτική εικονογραφία του μύθου τονίζει την αναμέτρηση με την Σφίγγα: Ο Οιδίπους είναι ο μόνος άνθρωπος που γνωρίζει τον ορισμό του Ανθρώπου, ενώ δεν γνωρίζει τον εαυτό του, ούτε ποιοί είναι οι γεννήτορές του. Αλλά δεν είναι καθόλου αυτή η εικόνα που βρίσκουμε στο αγγείο, όπου βλέπουμε τον Οιδίποδα εγκαταλελειμμένο στα παιδικά του χρόνια, να σκοτώνει τον πατέρα του, να παντρεύεται τη μητέρα του και τυφλός, να εγκαταλείπει την πόλη. Οιδίπους Τύραννος

Και για καλό λόγο, η περιοχή όπου παρήχθη αυτή η σειρά αγγείων, παλαιότερα γνωστή ως Βακτρία, δεν ευρέθη ποτέ απευθείας κάτω από τη ρωμαϊκή κυριαρχία. Από την άλλη, ήταν για ένα διάστημα μια από τις πιο απομακρυσμένες κτήσεις της Μακεδονικής Αυτοκρατορίας. Τα ινδοελληνικά βασίλεια διαδέχθηκαν την κατάκτηση του Αλεξάνδρου και συνέχισαν να προωθούν τον ελληνιστικό πολιτισμό – συμπεριλαμβανομένου του έργου του Σοφοκλή – στις βόρειες στέπες της Μ. Ασίας.

Frantz Grenet

Η περικοπή, ωστόσο, δεν μεταφέρει αρκετά το πνεύμα της ιστορίας του Σοφοκλέους, αλλά το προσαρμόζει. "Η Ιοκάστη, μητέρα του Οιδίποδος, είναι πανταχού παρούσα και πολύ σεξουαλική, ενδύεται με ελληνοβουδιστικό τρόπο, παριστάνεται με τον τρόπο μιας Ινδής πριγκίπισσας, με γεμάτους γοφούς και μεγάλο στήθος. Οι γάμοι της με τον γιο της κατέχουν εξέχουσα θέση εδώ, ενώ το επεισόδιο παραδοσιακά επισκιάζεται στην δυτική τέχνη. Και ο Οιδίπους, με ηρωικό γυμνό, χαρίζει ένα λουλούδι στη μητέρα του – μια χειρονομία Ζωροαστρική. Όλα αυτά είναι πολύ ερωτικά και θα ήταν πολύ συγκλονιστικά στη Ρώμη ή στην Ελλάδα!", τονίζει ο Frantz Grenet.

Ο μύθος γίνεται αντιληπτός διαφορετικά στον περσικό κόσμο, όπου οι αιμομικτικοί γάμοι, σε αντίθεση με την πλειονότητα των ελληνικών και ρωμαϊκών πόλεων, θεωρούνταν πολύ ευσεβείς. Το τραγικό ζευγάρι γίνεται ένα υποδειγματικό ζευγάρι, ένα «ζωροαστρικό ηθικό μοντέλο», σύμφωνα με τα λόγια της μελέτης. "Εορτάζοντας τον αιμομικτικό γάμο του Οιδίποδα, η ελληνική τραγωδία μεταμορφώνεται ριζικά!" λέει γελώντας η Άνκα Νταν . Το ερμηνευτικό και ηθικό κλειδί αυτής της εκδοχής της ιστορίας βρίσκεται λοιπόν αλλού, στην προδοσία ενός υπηρέτη που γλίτωσε το παιδί - τον Οιδίποδα - τον οποίο υποτίθεται ότι θα σκότωνε. Αυτός ο δουλοπρεπής χαρακτήρας έκρυβε την αλήθεια για τον δολοφόνο του Λάιου (ο πατέρας του Οιδίποδος), και τράπηκε σε φυγή αντί να παραδώσει όλη την αλήθεια στην Ιοκάστη, την ερωμένη του. Η τραγωδία εδώ προκύπτει από τα ψέματα, το υπέρτατο κακό στον Ζωροαστρισμό».

Το αγγείο Kustanai συμβάλλει στο να ρίξει άλλο φως στους πληθυσμούς των οάσεων της Κεντρικής Ασίας γύρω στον 4ο αιώνα μ.Χ. Εκείνη την εποχή, αυτό το τμήμα των Δρόμων του Μεταξιού βρισκόταν υπό την κυριαρχία των Ουννικών λαών , των οποίων η βαρβαρότητα, που καταγγέλλεται ευρέως από ξένες πηγές, τώρα επανεκτιμάται από τους ερευνητές. "Οι Ούννοι πάσχουν από μια κακή φήμη που διακινούν οι δυτικές πηγές, οι οποίες τους εξισώνουν με αιμοδιψείς αγρίους", λυπάται η Άνκα Νταν. Ωστόσο, υπογραμμίζει ο ερευνητής, αυτό το οιδιπόδειο κύπελλο θα μπορούσε να ανήκει σε μια Ουννική ελίτ που γνωρίζει το νόημα της ιστορίας της. Και κληρονόμος μιας γενεαλογίας εξακολουθούσε να αναγνωρίζει ελάχιστα πολιτιστικές μεταφορές. Έτσι, σε μια ινδική και ιρανική μορφή ο μύθος του Οιδίποδα συνέχισε να ακμάζει, και αυτό μέχρι τις πύλες της Άπω Ανατολής. 

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

[1]. Dan, Grenet and Sims-Williams 2014, n. 183. 

[5]. WIKI: οικογένεια των πληβείων του γένους Licinia.

[7]. Κονιδάρης 2020, nn. 10_227, 228.

[10]. Οι Ιλιακοί Πίνακες (Tabulae Iliacae) της πρώιμης αυτοκρατορικής περιόδου, θεωρούνται προερχόμενοι από Ρωμαϊκά εργαστήρια και περιλαμβάνουν πληροφορίες για την χρονολογική σειρά των περιγραφομένων στην Ιλιάδα. 

[15]. Ο Σαπώρης Α΄ της Περσίας, γνωστός και ως Σαπώρης ο Μέγας, ήταν ο δεύτερος σάχης της αυτοκρατορίας των Σασσανιδών (β. 240 – 270).

[16]. Dan, Grenet and Sims-Williams 2014, p. 201.

[17]. Πρόκειται για τον κάνθαρο του Toledo: Μια σπειροειδώς κυματοειδής στήλη που καταλήγει σε στεφανηφόρο άβακα ο οποίος στηρίζει την ραβδωτή βάση ενός κανθάρου σε ένα αγροτικό τοπίο, παράσταση ανήκουσα σε αργυρό Διονυσιακό κύπελλο που υποτίθεται ότι προέρχεται από την Μικρά Ασία του 1 αι. π.Χ.

[900]. Dan, Grenet and Sims-Williams 2014, fig. 9. Το τεκμήριο φυλάσσεται στο Toledo Museum of Art, OBJECT NUMBER 1961.9, http://emuseum.toledomuseum.org/objects/56239. Αυτό το αργυρό κύπελλο αποτελεί ένα καλλιτεχνικό αριστούργημα διακοσμημένο με λεπτά σχέδια. Οι μάσκες, τα δοχεία κρασιού και τα μουσικά όργανα παραπέμπουν άπαντα στις εορτές του Βάκχου, θεού του κρασιού και του θεάτρου. Οι περισσότερες μάσκες οι οποίες διακοσμούν πολυτελή ρωμαϊκά κύπελλα αντιπροσωπεύουν χαρακτήρες από τραγικά, κωμικά και σατυρικά (παρωδιακά) έργα Ελλήνων ποιητών του 5/4 αι. π.Χ. Αυτά τα αρχαιολογικά τεχνουργήματα υπήρξαν πολύ σύγχρονα για τους τότε κορυφαίους λογοτεχνικούς κύκλους της πρώιμης αυτοκρατορίας, γιατί ήδη τότε, η παντομίμα και η μίμα είχαν καταστεί κυρίαρχες μορφές του λαϊκού θεάτρου, και αυτές δεν χρησιμοποιούσαν μάσκες.

Περίτεχνες αργυρές φιάλες - κρατήρες, αρύταινες (κουτάλες), φίλτρα (σουρωτήρια) και κύπελλα προσέφεραν κομψότητα στην εορτή που ακολούθησε το επίσημο δείπνο. Τα επιτραπέζια σκεύη που γιόρταζαν το θεό του θεάτρου και του κρασιού ήταν ιδιαίτερα κατάλληλη. Το τοπίο σε αυτό το κύπελλο δείχνει πέντε μάσκες, μουσικά όργανα, δοχεία κρασιού και άλλα σύμβολα τoy Βακχικού οργίου. Η φωτογραφία απεικονίζει ένα παρόμοιο ασημένιο κύπελλο με τον τύπο λαβών και ποδιών που συμπλήρωνε αρχικά το κύπελλο του Τολέδο.

[1000]. Williams 2015, fig. 6. Το τεχνούργημα διαθέτει διπλά τοιχώματα, καινοτομία εισαχθείσα κατά την Ελληνιστική περίοδο, χρονολογείται στην Ρωμαϊκή περιόδου (15 π.Χ. - 15 μ.Χ.), ευρέθη δε πλησίον της Ιερουσαλήμ (Betar), <https://www.britishmuseum.org/collection/object/G_1999-0426-1>. Εκτιμάται ότι παρηγγέλθη από πλούσια μέλη τοπικής Ελληνικής κοινότητας πιθανόν από μείζονα πόλη της Α. Μεσογείου.

[1100]. Κονιδάρης 2020, n. 10_65. Η ‘Ρωμαϊκή’ κεραμεική η οποία συχνά αναφέρεται ως Αρέτιο ή Αρέτσο ή terra sigillata φαίνεται ότι βασίζεται σε υποδείγματα Σαμιακής αγγειοπλαστικής, πρόκειται δηλαδή και πάλι για Ελληνικής εμπνεύσεως τεχνουργήματα, έχει δε επίσης συσχετισθεί με τις λεγόμενες ημισφαιρικές φιάλες των Μεγάρων, ενώ παρήγετο επιπρόσθετα στην Πέργαμο και σε σειρά Ελληνιστικών ή Ελληνιζόντων κέντρων.

[1102]. Dan, Grenet and Sims-Williams 2014, fig. 8.

[1105]. Clements, P. and M. Το 1752 μία εκπληκτική ανακάλυψε έλαβε χώραν όταν κατά το άνοιγμα μιάς σήραγγας, οι ανασκαφείς οδηγήθηκαν σε ένα δωμάτιο επενδεδυμένο με ράφια και κιβώτια τα οποία περιείχαν ειλητάρια. Οι 'κύλινδροι' αυτοί, σε κακή κατάσταση, ερευνήθηκαν και διαπιστώθηκε ότι περιείχαν έργα του Φιλοδήμου του Επικουρείου, Έλληνα φιλοσόφου από τα Γάδαρα. 

[1110].  Dan, Grenet and Sims-Williams 2014, fig. 9.

[1200]. Dan, Grenet and Sims-Williams 2014, fig. 10. Τα τεκμήρια του τρίτου αι. π.Χ. φυλάσσονται στο Museo  Archeologico Nacionale di Taranto (inv. 22429 & 22430), <https://issuu.com/orazio/docs/ori/10>.

[1220] Το Buner, κείμενο πλησίον της Bajaur όπου κυριάρχησαν επί κάποιο διάστημα οι Apraca, διαθέτει πληθώρα αναγλύφων και λοιπών τεχνουργημάτων τα οποία καταδεικνύουν έντονη Ελληνιστική επιρροή (wikipedia, s.v. Buner reliefs).

[1240]. Baratte 2002, pp. 14-18, 58, fig. 1-3; Williams 2015, fig. 10. 'Ρωμαϊκός' αργυρός κανθάρος Gandhara, χρονολογούμενος μεταξύ 1 αι. π.Χ. και 1 αι. μ.Χ. Χυτός και διακοσμημένος με την έκκρουστη τεχνική (repoussé) αποτελείται από δύο φιάλες, μια απλή εσωτερική επένδυση και μιαν εξωτερική θήκη φέρουσα τις ανάγλυφες σκηνές. Η μία πλευρά απεικονίζει νεαρό κένταυρο να κρατά μιαν επίσης νεαρά γυναίκα στα χέρια του, η δε άλλη πλευρά φέρει έναν γενειοφόρο κένταυρο που πιάνει μιαν αγωνιζόμενη γυναίκα, δένδρα με φυλλώδεις κορυφές στο ενδιάμεσο και μια εκτενή επιγραφή Karoshi με στιγμές (pointillé) πάνω από την γενειοφόρο μορφή, με τορνευμένο πόδα ξεχωριστά κατασκευασμένο (ύψους 11,7 cm.  & βάρους 435,2 g), <https://www.christies.com/en/lot/lot-5347265>.

[1250]. Williams 2015, p. 159.

[1290]. Williams 2015, p. 160, n. 19.

[1300]. Williams 2015, pp. 164-165, fig. 16, n. 49. Το υάλινο τεχνούργημα εντάσσει στην παρουσίασή του του εσωτερικού οικιών το λεγόμενο παραπέτασμα, όπως σειρά αργυρών κανθάρων της περιόδου. Το τεκμήριο φυλάσσεται στο British Museum (acc. nr. 1956,0301.1).

[1350]. Dan & Grenet 2022; Weitzmann 1943.

[1400]. Cherner 2022.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

https://www.researchgate.net/publication/338528477_Homeric_Scenes_in_Bactria_and_India_Two_Silver_Plates_with_Bactrian_and_Middle_Persian_Inscriptions

Dan, A., F. Grenet and N. Sims-Williams. 2014. “Homeric Scenes in Bactria and India: Two Silver Plates with Bactrian and Middle Persian Inscriptions,” Bulletin of the Asia Institute (New Series) 28, pp. 195-296.

https://www.academia.edu/16561602/A_Cantharus_from_ancient_Betar_near_Jerusalem_the_so_called_Warren_Cup_and_Roman_Silver_Plate

Williams, D. 2015. "A Cantharus from ancient Betar near Jerusalem (the so-called Warren Cup) and Roman Silver Plate," BABESCH 90, pp. 155-198.

Κονιδάρης, Δ. 2020. Ο Κινεζικός πολιτισμός και οι αλληλεπιδράσεις με το Αιγαίο, Αθήνα.

https://halshs.archives-ouvertes.fr/halshs-02435496/document

Anca Dan. 2018. "Galateia in the Land of the Amazons: The silver plate of Yenikend (Azerbaijan) and

cultural transfers between the Greco-Roman world and the Caucasus," Khazar Journal Of Humanities

and Social Sciences, pp. 20-79. 

Baratte, F. 2002. East and West: A Central Asian Silver Hoard from the Parthian Era, 2002, p. 14-18, 58, fig. 1-3.

Stronk, J. P. 2011. Rev. of M. Zarmakoupi, The Villa of the Papyri at Herculaneum: Archaeology, Reception, and Digital Reconstruction. Sozomena: studies in the recovery of ancient texts: edited on behalf of the Herculaneum Society, in BMCR (BMCR 2011.10.58), <https://bmcr.brynmawr.edu/2011/2011.10.58> (27 January 2021).

Clements, P. and M. "Villa of the Papyri," <https://sites.google.com/site/ad79eruption/herculaneum-1/villa-of-the-papyri> (27 January 2021).

https://www.academia.edu/1220137/A_De_Simone_Rediscovering_the_Villa_of_the_Papyri_in_M_Zarmakoupi_ed_The_Villa_of_the_Papyri_at_Herculaneum_Archaeology_Reception_and_Digital_Reconstruction_Berlin_De_Gruyter_2010_1_20

De Simone, A. 2010. "Rediscovering the Villa of the Papyri", in The Villa of the Papyri at Herculaneum: Archaeology, Reception, and Digital Reconstruction, ed. M. Zarmakoupi, Berlin, pp. 1-20.

https://www.jstor.org/stable/3046904

Weitzmann, K. 1943. "Three "Bactrian" Silver Vessels with Illustrations from Euripides," The Art Bulletin 25 (4), pp. 289-324. 

Dan, A., Grenet, F. 2022. "Oedipus and Jocasta on a 'Bactrian' Silver Bowl in the Hermitage, c. 350-500," Journal Asiatique 310 (1), pp. 55-79.

https://www.lefigaro.fr/culture/patrimoine/aux-confins-de-l-inde-la-chine-et-l-empire-d-alexandre-le-mythe-oedipe-adapte-par-les-cultures-qui-l-ont-adopte-20221223?fbclid=IwAR1oruHpWNEbFJLO73k_I0U0-HfSj0oIg0CsmHehl1Guyq48hOcQcou6dYc

Cherner, S. 2022. "Perse, indien, hunnique… Le mythe d'Œdipe adapté par les cultures qui l'ont adopté," Ke Figaro, <https://www.lefigaro.fr/culture/patrimoine/aux-confins-de-l-inde-la-chine-et-l-empire-d-alexandre-le-mythe-oedipe-adapte-par-les-cultures-qui-l-ont-adopte-20221223?fbclid=IwAR1oruHpWNEbFJLO73k_I0U0-HfSj0oIg0CsmHehl1Guyq48hOcQcou6dYc> (2 Febr. 2023).

Publié le 25/12/2022 à 08:00, mis à jour le 25/12/2022 à 15:42

https://www.researchgate.net/publication/410393349_Homeric_Scenes_in_Bactria_and_India_Two_Silver_Plates_with_Bactrian_and_Middle_Persian_Inscriptions

DOI: 10.13140/RG.2.2.35021.40164

Greeks and their arts in Asia (Boardman et al.)

 

Greeks and their arts in Asia

52 Silver gilt phaleron with a stretched griffin, from Novouzensk. (St Petersburg, Hermitage Museum)

54 Silver gilt medallion from south Russia, with a bust of Artemis. (St Petersburg, Hermitage Museum)

55 Silver gilt phaleron from Volodarka Kurgan, Kazakhstan. Bellerophon on Pegasus rides down the Chimaera. (After Mordvintseva)

56 Silver gilt phaleron from the Kuban. Dionysos rides a lion, and Athena fights a naked giant within a vine border. (After Mordvintseva)

58 Gold belt plaque with inlays; a hero attacks a centaur. (Drawing, author)

59 Gold plaque from Tillya Tepe with Aphrodite and monsters. 1st cent. AD. (Drawing, author. After TTG)

60 The woman from burial 6 at Tillya Tepe. For the ornaments at ears and neck, see PLS. XXXII and XXXI. (After TT)

61 Inlaid gold roundel from a belt. A goddess (eastern maenad?) seated on a lion and holding a cup. 1st cent. AD. (Drawing, author. After TTG)

62 Inlaid gold plaque with a Triton holding an oar and a dolphin. 1st cent. AD. (Drawing, author. After TTG)

63 Design of a man holding a dolphin from a Kushan silver coin. 1st cent. AD. (Drawing, author. After TTG)

64 Ketos and dragon heads. Left – Chinese; right – Greek; below – Tillya Tepe. (Drawing, author. After After Alexander)

 65 Gilt bronze cup from Datong (Shanxi, China) with a Vintage scene. 1st/2nd cent. AD (?). (After Rawson)[Carter 1995, pp. 262-263, n. 22]

China: Dawn of a Golden Age, https://www.ajaonline.org/online-review-museum/378

The most striking objects of this section are a group of bronze and silver vessels (nos. 58–64), all unearthed in Datong, northeast of which was Pingcheng, the capital of the Northern Wei until 493. The floral patterns, the general shape, and motifs of the three stem cups (nos. 58–60; fig. 4) suggest their indebtedness to Hellenistic and Roman traditions. 

SEE ALSO https://www.jstor.org/stable/24048829?read-now=1&seq=10#page_scan_tab_contents

SEE ALSO my book, 10_24 & _25

66 Gilt silver plate from Jingyuan (Gansu, China), featuring Dionysos on a leopard within a vineyard border. 1st/2nd cent. AD. (After China Digest)

67 Bronze kneeling warrior from a burial north of the Tienshan range. (Urumchi Museum. After DCAA. H. 42 cm)

XIV Gilt silver cup with maenads, one naked playing a syrinx, another dressed, with a torch. 3rd/2nd cent. BC. (Miho Museum, Shigaraki. H. 13.2 cm)

Kotyle with Mythical Figures, http://www.miho.or.jp/booth/html/artcon/00003374e.htm

XVII Gilt silver disc from Aï Khanoum, showing the goddess Cybele in a chariot, with priests, a radiate bust of a god, the moon and sun. 3rd cent. BC. (After Afghanistan. Diam. 24 cm)

XVIII Bronze statuette of a piping satyr, dedicated at Takht-I Sangin by one Atrosokes. 3rd cent. BC. (After Oxus. H. 33 cm)

XIX Ivory scabbard from Takht-I Sangin with a lion holding a deer, and on the chape a curled-up goat in nomad style. 4th cent. BC. (After Oxus. L. 27.7 cm)

XX Ivory forepart of a rhyton vase in the form of a lion, from Takht-I Sangin. 4th/3rd cent. BC. (After Oxus. H. 8.6 cm)

XXI Ivory head of Herakles wearing a lionskin cap, the pelt over his shoulders, from Takht-I Sangin. 3rd cent. BC. (After Oxus. Height 3.6 cm)

XXII Ivory relief from a scabbard with a winged female horse-fish, holding an oar and fruit, from Takht-I Sangin. 3rd cent. BC. (After Oxus. Width 11.8 cm)

XXIII Gold belt plaque showing a lion and boar fighting, in an unusual and possibly western style. From Xigoupan, north China. 5th/4th cent. BC (?) (After Boardman. 13 × 10 cm)

XXIX Gold belt buckle from Tajikistan. A Chinese horseman rides down a boar. The border is a classical ovolo. (After Treasures. W. 5.2 cm)

XXX Bronze rhyton in the form of a centaur holding a goat, from near Gilgit, Pakistan. 3rd/2nd century BC. (Oxford, Ashmolean Museum 1963.28. H. 27.5 cm)

https://erenow.net/ancient/the-greeks-in-asia/6.php

Boardman, J. The Greeks in Asia

Graeco-Bactrian Vessel,  ca. 3rd century B.C. (MMA, ac. nr:1992.232.3)

https://www.metmuseum.org/art/collection/search/327474

Bactrian Head Vase (2nd c. B.C.)

Description: Terracotta vase in form of a male head originating from the Indo-Greek kingdom of Bactria. The vessel stands on a broad base with a conical foot. Above it the plastically worked out head of a bearded man. The eyebrows are bulging, the mouth broad and smiling, the nose long and pointy. Followed by the cylindrical vase neck. On the front of the neck and the back of the head the imprint of a seal with the depiction of a king (most probably Menandros I).

https://www.cb-gallery.com/en/produkt/baktrische-kopfvase/

Pillar capital from Surkh Kotal, with central Buddha figure

The Rabatak inscription is an inscription written on a rock in the Bactrian language and the Greek script, which was found in 1993 at the site of Rabatak, near Surkh Kotal in Afghanistan. The inscription relates to the rule of the Kushan emperor Kanishka, and gives remarkable clues on the genealogy of the Kushan dynasty.

Buddha (Indo-Greek art, National Museum of Delhi)

Οι λέξεις είναι γραφτό να απομνημονεύονται. Δεν πρέπει να λέγονται.

Βουδιστική στήλη του 4 ου αιώνα. Μουσείο Dunhuang.

https://www.facebook.com/photo.php?fbid=1211426525916814&set=a.114880948904716&type=3&theater

Head Image: Bovine head shaped wine pot with red and color, which from southern Italy, 4th century. /National Museum Photo

https://newsvideo.su/video/9748703

The famous Indian couple are trying their new Greek outfit with pleasure. Carved grey schist. Gandhara. Circa 3/4 century. Reputedly from Takht-I bahi in Mardan, Khyber-Pakhtunkhwa, Pakistan.

 Double vision?! No! It’s a painted double headed pottery tomb guardian. Tang Dynasty. The most unusual design of the Ceramic sculpture of Tang Dynasty. Excavated from a Tang tomb which is located in Gong Yi city. Thus region was a very famous and prosperous ceramic production Center from 6th c. till 12 c.

Κεφαλή βορειο - Αφρικανού ιππέως της Κυρήνης (BM 1861,1127.13)

https://www.britishmuseum.org/collection/object/G_1861-1127-13

Head from a bronze portrait statue of a North African; cast by the indirect lost-wax method, with incised beard, moustache and eyebrows. The lips, eyelids and eyelashes were made separately. The copper-plated lips were inserted from the inside, with the original red tint contrasting with the colour of the face. The lips are slightly parted and the teeth are of bone. The pupils of the eyes were originally of glass, and the whites of magnesium carbonate. The thick-walled casting of this bronze suggests a date of about 300 BC. The facial characteristics suggest that the man is North African, possibly an important member of the Berber peoples, the native Cyrenaicans.

Αυτή η παραστατική και ρεαλιστική ορειχάλκινη κεφαλή, χαρακτηριζόμενη έτσι με βάση και τις πέντε αισθήσεις παρόλην την ύπαρξη ιχνών εξιδανικεύσεως, θεωρείται ότι μάλλον απεικονίζει ντόπιο νεαρό ιππέα. Προέρχεται από τον Ναό του Απόλλωνος της Κυρήνης, πόλεως στην βορειοανατολική Λιβύη (Αφρική) χρονολογείται δε περί το 300 π.Χ. Για την χύτευση υιοθετήθηκε η έμμεση μέθοδος η λεγομένη 'της απώλειας κεριού', ενώ η γενειάδα και τα φρύδια χαράκτηκαν προσεκτικά μετά την χύτευση. Προκειμένου να επιτευχθεί ιδιαίτερη ζωντάνια τα χείλη κατασκευάστηκαν ξεχωριστά ακολούθησε δε ένθεση ερυθρού χαλκού. Η οδοντοστοιχία διαμορφώθηκε από οστά ζώων, οι κόρες έγιναν με ένθετη ύαλο, ενώ για το λευκό μέρος του οφθαλμού χρησιμοποιήθηκε αναθρακικό μαγνήσιο. Ακόμη και οι βλεφαρίδες κατασκευάστηκαν εκ των υστέρων και εν συνεχεία φυτεύτηκαν στην θέση τους.

Η Κυρήνη, θέση ανασκαφής του αγάλματος, ιδρύθηκε στην παράκτια αυτή θέση από τους Θηραίους το 630 π.Χ., υπό την αρχηγία του Βάττου Αριστοτέλους, πήρε δε το όνομα της από την πηγή Κύρη, που ήταν αφιερωμένη στον θεό Απόλλωνα. Η πόλη αναπτύχθηκε γρήγορα  και εξελίχθηκε σε κέντρο του Ελληνικού πολιτισμού στην Βόρεια Αφρική, ενώ απετέλεσε επίσης μείζον εμπορικό κέντρο. Τον τρίτο αιώνα π.Χ., στην πόλη ιδρύθηκε η φιλοσοφική Σχολή της Κυρήνης από τον Αρίστιππο, μαθητή του Σωκράτους. Η πολυσύχναστη επιχειρηματική πόλη, κατέστη πολιτιστικός και ακαδημαϊκός κόμβος, ενώ ήταν γνωστή σε όλο τον κλασικό ελληνικό κόσμο ως η Αθήνα της Αφρικής. Η πόλη έγινε κτήση της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας το 74 π.Χ., καταστράφηκε δε ολοσχερώς από σεισμό το 365 μ.Χ.

Το 300 π.Χ., η περίοδος που στην Κίνα ονομάζεται ως αυτή 'της Ανοίξεως και του Φθινοπώρου', ήταν επίσης η αρχή της Ελληνιστικής περιόδου εν συνεχεία των κατακτήσεων του Μ. Αλεξάνδρου. Αυτή η χάλκινη προτομή δείχνει τις εξαιρετικές τεχνικές χυτεύσεως και τις υιοθετηθείσες τεχνικές συνθέσεως, είναι επομένως σημαντική ως στοιχείο αναφοράς και κατανοήσεως της αρχαίας τέχνης του χαλκού. 

Πυγμάχος σε ανάπαυση (Ελληνιστικό δευτέρου αι. π.Χ., Museo Tradizionale Romano, Rome, inv. 1065)
https://www.facebook.com/photo.php?fbid=777933162599488&set=pob.100011484338363&type=3&theater

Boy from Ai Khanoum

πρώτος αι. μ.Χ., ανασκαφές Butkara I, Swat Museum (Pakistan, Gandhara Art)

Michael

Standing Aphrodite  schist (from Dharmarajika, Taxila 1 st. c.) and Hellenistic (2nd c. BC, marble, MET acc. nr. 2006.509)

https://silkroad-museum-collection.jp/rhyton%ef%bc%88red-painted-ox-head-shaped-rhyton%ef%bc%89/

Ερυθρό ρυτό σχήματος κεφαλής βοοειδούς  Ν. Ιταλία, τέταρτος αι. π.Χ., Height 20 cm, Collection number 104533

don't need such, it is written in thw Hikayama cataloge, coming from the Greek colony of Pugla ..This is Απουλία - Puglia .. colonized by Mycenaeans, even today some of them speek Grekanica - Greek like language.

Περιδέραιο με υάλινες χάνδρες διαθέτουσες χρωματικές δίνες (Μυκήνες, 14/13 αι. π.Χ)

Hikayama Ikuo Silk Road Museum

https://silkroad-museum-collection.jp/a-necklace-of-glass-beads-with-vortex-patterns/

Ορειχάλκινη υδρία με λαβή, Ελληνο - Ινδική, δεύτερος αι. π.Χ., Aphganistan

https://silkroad-museum-collection.jp/the-water-pot-with-a-handle/

Άτλας (Gandhara, Kushan period, 2-3 c. AD)

https://silkroad-museum-collection.jp/statue-of-atlas/

Έρωτες στεφανηφόροι, τρίτος / τέταρτος αι. μ.Χ. (Foundation Collection of the Dutch Museum of World Cultures, inv. no. TM 3954-2)

Hariti and Panchika, Gandhara, ca. first to third centuries AD. Museum of Asian Art, Berlin, inv. no. I.1184 (https://www.ancientworldmagazine.com/articles/graeco-buddhist-art-gandhara-connection/).

Another interesting example of the adaptation of Graeco-Roman iconography in Gandharan art is illustrated below. The phyllite sculptural group shows a seated man and woman, who at first sight might be confused with Bacchus Dionysus and Agathe Tyche.

In his right hand, the man holds a staff adorned with a pine cone (called a thyrsus), which was known in Graeco-Roman antiquity as the attribute of the god of wine. For her part, the woman holds a horn of plenty (cornucopia) in her right arm, which was the attribute of the goddess of prosperity. (Agathē Tychē literally means “excellent fate”.) The Kushan pair, however, does not depict Dionysus and Agathe Tyche, but Hariti and Panchika in richly draped dress of Hellenistic-Parthian fashion. As parental pair they offered a beloved theme in Graeco-Buddhist art. She was worshipped as the guardian deity of pregnancy, childhood and child rearing. Her spouse was considered the commander of nature-spirits called yasha (which may be compared to the nymphs and satyrs of Greek mythology, who are regularly encountered in the retinue of Dionysus).

According to Buddhist tradition Hariti bore Panchika five hundred children! This statuette thus further evinces the endurance of Hellenistic influences in the East as well as the local adoption of the international style.

Θραύσμα κεραμεικού από την Khotan (3/4 αι. μ.Χ., Hermitage Museum)

https://www.facebook.com/photo.php?fbid=717517858641019&set=pcb.717518465307625&type=3&theater

Σημειώσατε την χρήση επικολλούμενης μετωπικής διακοσμητικής κεφαλής κατά την αρχαιο - ελληνική παράδοση (ΚΙΝΕΖΙΚΟΣ 2_38)

Art Journey to the West 2017- Κεραμεικό θραύσμα δεικνύον τον Βούδα με περιδέραιο, παραβαλλόμενο με αντίστοιχα σελίθινα γλυπτά της Γανδαρίτιδας

https://www.facebook.com/photo.php?fbid=575699812822825&set=a.114880948904716&type=3&theater

Λίθινο ανάγλυφο δισκοειδές πινάκιο απεικονίζον την Αρπαγή της Ευρώπης (2ος αι. π.Χ. έως 1ος αι. μ.Χ.) (Gandhara, μάρμαρο, 9.5 εκ., Έκθεση "Από τη Μεσόγειο στην Κίνα" Έκθεση Συλλογής Μουσείων Τέχνης Hirayama Ikuo Silk Road)

Λίθινο άγαλμα καθήμενου Buddha με 'φλεγόμενους' ώμους (2ος έως 3ος αι. μ.Χ., περιοχή Jiabishi), έχει ήσυχο πρόσωπο, μισόκλειστα μάτια και έκφραση διαλογισμού, κυματιστά μαλλιά και φλεγόμενες φλόγες στους ώμους. Πολλά αγάλματα του Βούδα στην περιοχή Kabisch προέρχονταν από τη Gandhara.Το άγαλμα του πρίγκιπα στο νόμισμα της δυναστείας Guishuang έχει επίσης σχέδιο φλόγας ώμου. Η "Ιστορία των Δυτικών Περιφερειών της Δυναστείας των Τανγκ" του Xuanzang καταγράφει τον θρύλο του Jiabi Shiguo: "Θέλω να προσευχηθώ για ευλογίες, δηλαδή να σηκώσει μια μεγάλη φλόγα καπνού και στους δύο ώμους." Αυτός ο τύπος σχεδιασμού ώμου φλόγας θεωρείται ότι έχει την ίδια παράδοση με το γουδοχέρι του vajra. Η δύναμη του κακού δράκου επηρέασε επίσης την κινεζική βουδιστική τέχνη. (ύψος 39,5 εκ., πλάτος 30 εκ., Έκθεση "Από τη Μεσόγειο στην Κίνα" Έκθεση Συλλογής Μουσείων Τέχνης Hirayama Ikuo Silk Road)

Φιάλη με μετωπική προσθήκη απεικονίζουσα τον Διόνυσο και την Αριάδνη (J. Paul Getty Museum 83.AM.389)

<https://www.getty.edu/art/collection/objects/10753/unknown-maker-bowl-with-a-medallion-depicting-dionysos-and-ariadne-east-greek-about-100-bc/>

Προμετωπίδιο ίππου Ελληνικού - Ελληνιστικού τύπου (J. Paul Getty Museum 81.AM.89)

<https://www.getty.edu/art/collection/objects/9725/unknown-maker-prometopidion-or-forehead-ornament-from-a-horse-trapping-of-greek-hellenistic-type-greek-2nd-century-bc/>

Ερμαϊκή στήλη από το Ai Khanoum

Επιχρυσωμένο αργυρό Ελληνο - Βακτριανό πινάκιο με το κήτος δευτέρου αι. π.Χ.

http://www.miho.or.jp/booth/html/artcon/00003372e.htm

 

Λεοντόμορφος γρύπας από την Μαύρη θάλασσα (θραύσμα ρυτού του πέμπτου / τετάρτου αι. π.Χ. (επιχρυσωμένος άργυρος)

http://www.miho.or.jp/booth/html/artcon/00003382e.htm

A Greek parcel gilt silver mirror. Hellenistic period, circa 2nd-1st century B.C.

http://www.alaintruong.com/archives/2012/08/03/24827878.html

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

Boardman, J. 2015. The Greeks in Asia, London.

van Oppen, B. 2018. "Graeco-Buddhist art. The Gandhara connection. The entanglement of Graeco-Roman and Indian Buddhist culture is well reflected in Gandharan art dating to the early centuries of our era," ANCIENT WORLD MAGAZINE, <https://www.ancientworldmagazine.com/articles/graeco-buddhist-art-gandhara-connection/> (13 September 2020).

Cunrui Xiong, V. 2005. Rev. of  China: Dawn of a Golden Age, in AJA 109.1, pp. 1-10.

https://www.ajaonline.org/sites/default/files/AJAonline_China_Dawn_of_a_Golden_Age%282%29.pdf

https://www.jstor.org/stable/24048829

Carter, M. L. 1995. “A Note on Metalwork from the Hellenistic East,” Bulletin of the Asia Institute 9 (New Series), pp. 257-266.

DOI: 10.13140/RG.2.2.34174.34884

https://www.researchgate.net/publication/408169876_Greeks_and_their_arts_in_Asia_Boardman_et_al