NEW BOOK RELEASE: INDUS (HARAPPAN) CIVILIZATION AND THE AEGEAN: Parallels and Affinities

 Ο ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΙΝΔΟΥ ΚΑΙ ΤΟ ΑΙΓΑΙΟ: Ομοιότητες και Συγγένειες 

The Indus Valley civilization is one of the greatest aquatic cultures of antiquity along with those of Mesopotamia, Egypt, Bactria - Margiana and China. It has been claimed to represent the easternmost manifestation of a 3rd millennium interregional urbanization and trade network that included the Nile Valley and the area expanding from the Mediterranean Sea to the East throughout the Iranian plateau to the wider Indus region.  Masterpieces of these cultures including jewelry and fine vessels share a corpus of common forms and imagery, demonstrating not only the breadth but also the depth of intercultural exchange along the vast trading network that stretched between the Mediterranean and the Indus river. On the basis of archaeological evidence, the existence of indirect contacts between the Aegean and the Indus Valley civilization can validly be inferred. The two civilizations flourished in this first early cosmopolitan context, taking advantage of achievements made in distant places.

ANCIENT INDUS ORNAMENTS & AEGEAN PARALLELS

Harappan jewellery

NUMBER 1: Lebena, EM II Diadem with leaf attachments and ties, similar items from: (a) EM II – MM I Platanos Tomb A, (b) Pyrgos Cave, (c) diadem from Koumasa, (d) Gold jewelry from Tomb 2 of Mochlos etc

NUMBER 2: (a) Gold conical buttons from Poliochne EBA, (b) EM II – MM I gold jewelry from Platanos Tomb A (# 478), (b) EM II – MM IA Boss (LE 3), Lebena, (c) D. Boss with leaves (MO 27), Mochlos complex etc..

NUMBER 3: (a) Boss MO 47, Mochlos

NUMBER 4: (a) flat gold beads with tubular, mid-rib string holes from Poliochne, etc see also ART OF THE FIRST CITIES .. p. 240, fig. 72 (Novosvobodnaya, Tel Abraq)

NUMBER 5: (a) Minoan fresco with the 8-figure motif, etc.

ARUZ FIG. 73

fig. 74

ETCHED CARNELIAN SEE FIG. 74 ARUZ

There is indeed tangible, albeit few, evidence that the international trade network during the heyday of Indian civilization reached as far west as Greece. We have already noted the finding of beads in Harappa which were made with the same material as those of Minoan Crete, but the relevant similarities do not stop here. In the treasure of the Column of Aegina have been found two engraved biconical beads made of cornelian stone, connected with the Indian culture and dating from the second half of the third millennium BC, [6_1] while evidence from the so-called Harappa-type excavations have been excavated in Aegean sites, such as Troy and the BCP. [6_2] Besides, it seems that the merchants of Tire, considered as practitioners of the maritime trade on behalf of Meluhha, had contacts with the Aegean world, while the physical presence of Minoan merchants and their fellow Indians in Dilmun is estimated.

Figure 7.59 Distribution of gold/silver lobed hairrings, tubular disc beads and quadruple-spiralled beads between the Aegean and the Indus valley, c.2600-2000 BC

Distribution map of etched carnelian beads (fig. 9, The Aegean before and after c. 2200 BC between Europe and Asia: trade as a prime mover of cultural change, Lorenz Rahmstorf)

Διανομή μακρών χανδρών από κορνήλιο λίθο (Rahmstorf 2015, fig. 10)

Χάρτης των κοιτασμάτων lapis lazuli στο Pamir και Hindu Kush καθώς και μια επιλογή από τοποθεσίες με lapis lazuli (ακατέργαστα κομμάτια και τελικά προϊόντα) μεταξύ περίπου της 7ης και 2ης χιλιετίας π.Χ. Στην περιοχή της Νοτιοδυτικής Ασίας.

https://publications.dainst.org/journals/efb/article/view/2718/7143

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

Εισαγωγή. 1

1. Διαμάχη για την ύπαρξη γραφής. 3

2. Οικονομική ανάπτυξη και εμπόριο. 7

2.1 Μεσοποταμία. 8

2.2 Βακτρία - Μαργιανή. 10

2.3 Dilmun. 13

2.4 Οι Μαδιανίτες της ύστερης Εποχής του Χαλκού. 18

2.5. Αιγαίο. 21

2.6. Η περίπτωση της μετάξης 24

3. Προέλευση του πολιτισμού του Ινδού. 27

4. Καλλιτεχνική έκφραση - επιδράσεις. 29

4.1 Γλυπτική. 29

4.2 Ο ταύρος στον Ινδό. 31

4.3 Διαμερισματοποιημένες χάνδρες 34

4.4 Διακοσμητικά ελάσματα. 36

4.5 Ο εξάκτινος τροχός 37

4.6 Θηριομορφικά αγγεία. 39

4.7 Μάσκες - ειδώλια. 39

4.8 Ο ‘Ελληνικός’ σταυρός 42

4.9 Το Οκτώσχημο. 43

4.10 Πρισματικές σφραγίδες 44

4.11 Σφραγίδες με κεφαλές ζώων σε δίνη. 45

4.12 Ο Μονόκερως 46

4.13 Επίπεδες χάνδρες με κεντρικό νεύρο. 47

4.14 Κεραμεική. 48

5. Θρησκεία.. 51

5.1 Λατρεία δένδρων και στηλών 51

5.2 Διόνυσος και συκή. 52

5.3 Τριαδικότητα. 53

5.4 Κέρνα στον Ινδό! 54

5.5 Κερασφόρος θεότητα. 56

5.6 Καταληκτικά σχόλια. 57

6. Ινδία και Έλληνες: μια παλαιά σχέση. 59

6.1 Από την Μεσόγειο ως τον Ινδό .. 60

6.2 Οι αναφορές των επών 67

6.3 Επαφές κατά τους τελευταίους προ-Αλεξανδρινούς αιώνες 68

6.4 Η γέννηση και ανάπτυξη του Βουδισμού και οι Έλληνες 72

6.5 Συμπεράσματα. 77

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ. 79

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ. 101

ΕΙΚΟΝΕΣ. 137

ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ. 143

ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΟΝΟΜΑΤΩΝ

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

https://repository.upenn.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=3354&context=edissertations

Hickman, J. 2008b. “Gold Before the Palaces: Crafting Jewelry and Social Identity in Minoan Crete” (diss. Univ. of Pennsylvania).

https://discovery.ucl.ac.uk/id/eprint/1478344/43/Massa_Thesis_combined.pdf

Massa, M. 2016. “Networks before Empires: cultural transfers in west and central Anatolia during the Early Bronze Age” (diss. Institute of Archaeology, University College London).

Schmidt, E. F. 1933. "HISSAR II: Tepe Hissar. Excavations of 1931," The museum Journal XXIII (4), pp. 366-389.

https://www.penn.museum/sites/journal/9426/?fbclid=IwAR35RyuwDmyFtiPVGRCS-kYFvimV9zEOQtBmpDOfUVDOJQzDXCfoi4qCt88

https://pages.vassar.edu/central-asia-sites/

https://pages.vassar.edu/central-asia-sites/?fbclid=IwAR0yfCPspm2R_h6eeQgiMswhJ7-KtljLjxX6FJH3OS55Ypliz8qS6qj2nAI

Khlopin, I. N. 1981. "The Early Bronze Age Cemetery of Parkhai II: The First Two Seasons of Excavations: 1977-1978," Soviet Anthropology and Archaeology 19(1-2), pp. 3-34.

https://www.google.com/url?sa=i&url=https%3A%2F%2Fpoj.peeters-leuven.be%2Fsecure%2FPOJ%2Fdownloadpdf.php%3Fticket_id%3D607d1c9c65e97&psig=AOvVaw3oGONpZPE35EFWkVSHv99y&ust=1622084171995000&source=images&cd=vfe&ved=2ahUKEwjw7prIrObwAhWOt6QKHarMAT0Qjhx6BAgAEBI

Huot, J.-L. 2004. "Double - Spiral - Headed Pins from Georgia," ANES 51, pp. 227-233.

Rahmstorf, L. 2015. "The Aegean before and after c. 2200 BC between Europe and Asia: trade as a prime mover of cultural change," in 2200 BC – A climatic breakdown as a causefor the collapse of the old world? (Tagungen desLandesmuseums für Vorgeschichte Halle Band 12/1), pp. 149-180.

Arnott, R. 2022. Crossing Continents. Between India and the Aegean from Prehistory to Alexander the Great, Oxford / Philadelphia.

ΓΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΑΠΕΥΘΥΝΘΕΙΤΕ ΣΤΗΝ LULU: https://www.lulu.com/en/en/shop/dimitrios-konidaris/indus-harappan-civilization-and-the-aegean-parallels-and-affinities/paperback/product-7d5jpn.html?page=1&pageSize=4 Ή ΣΤΟΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ: ppctem@yahoo.gr

THE ABDUCTION OF EUROPA

 Η ΑΠΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

Ο μύθος της απαγωγής της Ευρώπης από τον Δία σχετίζεται με τον βιασμό, τον γάμο, τον θάνατο και την αποθέωση. 

https://valerioneriarte.com/bronzo-e-policromie/?fbclid=IwY2xjawM7SsBleHRuA2FlbQIxMABicmlkETB3enVFUTN1ZzFsd211ZDFhAR670_DnxBAbZNBG4BXQk7OpebvWaknCN6T3DVVJy4BbywUM0jTAnypRG5iAeg_aem_t6QNIRZ33vCPTR_c3dDm_A

VALERIO NERI 2022

Εικ. 1: (ακούσια ?) απαγωγή (ή εκούσια φυγή) της Ευρώπης από /με τον Δία - ταύρο στην Γανδαρίτιδα τέχνη (Pakistan - Peshawar)[1]

Ο μύθος έχει πολλές εκδοχές και ακόμη περισσότερες ερμηνευτικές προσεγγίσεις. Κατά τον Ηρόδοτο η αρπαγή της Ευρώπης συνιστά απάντηση των Ελλήνων στους Φοίνικες για την από μέρους τους προηγηθείσα αρπαγή της Ιούς, ενώ οι Φοίνικες αμφισβητούν ότι επρόκειτο για αρπαγή (Hdt.1.1.1–4, 1.2.1-3, 1.4.1-4),[2] υποστηρίζοντας ότι επρόκειτο για εκούσιο γάμο. Η Bergren, μάλιστα, διατυπώνει το ερώτημα αν θα πρέπει να θεωρήσουμε την Ευρώπη ως την κόρη βαρβάρων ή ως την μητέρα των Ευρωπαίων Ελλήνων, απαντά δε ότι αρχικώς ισχύει το πρώτο ενώ μετά την απαγωγή το δεύτερο.[3] Το πρόσωπο που κατ’ εξοχήν συσχετίζεται με την αρπαγή στην αρχαία ελληνική παράδοση εν γένει είναι η Ελένη, για την οποία μάλιστα αναφέρονται πολλαπλές αρπαγές όπως και γάμος και επανένωση. Όπως και στην περίπτωση της Ιούς υπάρχει αμφισβήτηση αναφορικά με τον χαρακτήρα της αρπαγής της Ελένης από τον Πάρι, που μερικοί υποστηρίζουν ότι ήταν εκούσια φυγή, ή δικαιολογημένη υποχώρηση στον έρωτα ή αναπόδραστο αποτέλεσμα της πειθούς της στα ωραία λόγια.

Εικ. 2: Η Απαγωγή της Ευρώπης: μελανόσχημη οινοχόη, 530 π.Χ. (The Cleveland Museum of Art, Cleveland)

Το παραπάνω κοσμητικό δισκάριο της Εικ. 1 απεικονίζει την Απαγωγή της Ευρώπης από τον Δία - ταύρο (σημειώσατε τον διπλό κεραυνό ή vajra), όπου αυτή η απαγωγή σηματοδοτεί: ιερό γάμο με τον Δία/ θάνατο / λύτρωση, υιοθετεί δε αμιγώς Ελληνικό συμβολισμό... Θα ακολουθήσουν σχόλια ..

The above 'toilet tray' depicts the ABDUCTION OF EUROPA' by Zeys - bull (note the vajra), where this abduction signalizes: sacred web with Zeus / death / salvation & apotheosis, embracing pure Greek symbolism .. Comments will follow ..

Εικ. 3: Vergina, Macedonian wall painting: detail of the abduction of Persephone by Hades on the north wall of The Tomb of Persephone. Mid-fourth c. BCE or later. (Photo: Hellenic Ministry of Culture /Archaeological Receipts Fund)

Εικ. 4: λεπτομέρεια του ανωτέρω ..

Εικ. 5: Χαλκηδόνιος λίθος με παράσταση γυναίκας επί τετραπόδου .. (Τάφος 'Κληταιμνήστρας', NAM 8718)

Σύμφωνα με την σχετική αναφορά του Persson:[4] Ο ταύρος, ο οποίος σε αυτόν τον μύθο παραβάλλεται με τον Δία, είναι ο παλαιός μας γνώριμος από την Ανατολή και την Κρήτη, πρόκειται δηλαδή γιά τον Ταύρο του Ουρανού και τη Γονιμότητος. Κατά τη διάρκεια των κλασικών χρόνων ήταν γνωστός στην Κρήτη με το όνομα του Διός Αστερίου. Η Ευρώπη εμφανίζει έναν αριθμό παραλληλισμών με την θεά της Σελήνης, στην οποία δεν χρειάζεται να σταθούμε εδώ, θα αρκεστούμε δε μόνον με μια αναφορά του Roscher στο έργο του Selene und Verwandtes. Υπάρχει όμως ένα θέμα που απαιτεί σχολιασμό:

Εικ. 6: Η Απαγωγή της Ελένης, από τον Τρωικό κύκλο, 17 αι. μ.Χ. επιτοίχιο διακοσμητικό μετάξης από την Κίνα, 3.6 x 4.8 m[5]

Η Ευρώπη απεικονίζεται συχνά με ένα ημισεληνοειδές πέπλο επί της κεφαλής της, το οποίο είτε στην ίδια είτε σε μια κάπως πιο στρογγυλεμένη μορφή συνιστά επίσης χαρακτηριστικό της κεφαλής της Σελήνης που προφανώς συμβολίζει τα σύννεφα πίσω από τα οποία το φεγγάρι αποσύρεται - κρύβεται κατά διαστήματα. Σε νομίσματα που κόπηκαν στην Σιδώνα από την περίοδο π.Χ έως το 117 μ.Χ., συναντούμε την Σιδώνος θεά Αστάρτη, ιππεύουσα ταύρο ακριβώς όπως η Ευρώπη σε νομίσματα από την Γόρτυνα Κρήτης. Εξαιρετικού ενδιαφέροντος είναι το γεγονός ότι αυτές οι ύστερες παραστάσεις συμφωνούν με κάθε λεπτομέρεια με τις απεικονίσεις σε μερικές υάλινες πλάκες από τον Βασιλικό Τάφο στα Δενδρά, που ανασκάφηκε από την Σουηδική αποστολή το 1926, χρονολογούμενες περί το 1350 π.Χ. Σε αυτές τις τελευταίες παραστάσεις μπορεί κανείς να βρεί την ομόλογη της Ευρώπης ή του ταύρου. Η δύναμη της συγκρίσεως αποδυναμώνεται κάπως από την χρονική απόσταση μεταξύ των δύο ομάδων υλικού, αλλά είναι αδύνατο να αρνηθούμε την ύπαρξη γενικής συμφωνίας. Η Αστάρτη και η Ευρώπη στα κλασικά νομίσματα φαίνεται να διαθέτουν τα αντίστοιχα τους κατά τη δεύτερη χιλιετία π.Χ.

Εικ. 7: Υάλινο πλακίδιο από την Μιδέα - Αργολίδος[6]

Το θέμα της εμπνεύσεως και συνέχειας κλασικών μύθων από την Μυκηναϊκή παράδοση έχει συζητηθεί εκτενώς, σήμερα δε υπάρχει, κατά το μάλλον ή ήττον, συμφωνία ότι υπήρξε πράγματι τέτοια συνέχεια μέσω ίσως της προφορικής παραδόσεως ή της μνήμης.[7] Χαρακτηριστικό, μεταξύ των άλλων είναι και το παράδειγμα του μύθου της Απαγωγής της Ευρώπης. του οποίου στοιχεία μπορούμε να εντοπίσουμε σε Μυκηναϊκό κεραμεικό με γυναίκα καθήμενη πλαγίως επί τετραπόδου.[8] Η γλυπτή παράσταση διαθέτει στοιχεία από την Μινωϊκή παράδοση - η σέλα μορφής κεράτων καθοσιώσεως & η θηλυκή μορφή με ανυψωμένα χέρια - φαίνεται δε να συνδέεται με το συζητούμενο εδώ κλασικό θέμα, όπως και o χαλκηδόνιος λίθος από τον 'τάφο της Κλυταιμνήστρας'.[9]

Εικ. 8: Μυκηναϊκό κεραμεικό με γυναίκα επί τετραπόδου[10] 

Εικ. 9: Ο Βιασμός της Ευρώπης (2009), Nandipha Mntambo[11] 

Tuna el-Gebel, οικιόσχημος τάφος 3, η απαγωγή της Περσεφόνης[12]

Άξια αναφοράς σχετικώς είναι και η άποψη του Akulov ο οποίος συνδέει ετυμολογικά το όνομα της Ευρώπης με αυτό της Μινωικής θεάς Erupa/Erupā που απαντά στον Ιατρικό Πάπυρο του Λονδίνου.[13]

Η απαγωγή της Ευρώπης[14]

Η απαγωγή ως τύπος γάμου!

Σύμφωνα με τους Mallory, J. P., and D. Q. Adams, eds. 1997 είναι:[15]

Το σύστημα αναλύσεως που εφαρμόζεται στη Ινδο-Ευρωπαϊκή (ΙΕ) μυθολογία έχει επεκταθεί και στην μελέτη των ΙΕ θεσμών ή μορφών γάμου, ιδιαίτερα εν σχέσει με τις Ρωμαϊκές και παλαιές Ινδικές παραδόσεις. Ο Georges Dumezil σημείωσε ότι οι οκτώ τύποι γάμου που αναφέρονται στις πρώτες Ινδικές παραδόσεις μπορούν να χωριστούν ουσιαστικά σε τρεις βασικούς κοινωνικούς τύπους. Υπήρχαν τέσσερις που σχετίζονται με την ιερατική λειτουργία (..) που περιβαλλόταν με θρησκευτική τελετή και κύρωση και συνδεόταν με την τάξη των ιερέων. Ο Dumezil βρήκε την αντιστοίχισή τους στο Ρωμαϊκό Confarreatio, την ένωση γάμου η οποία αφορούσε κυρίως ιέρειες ... Στην αρχαία Ινδία η πολεμική τάξη βρήκε την έκφρασή της στους τύπους γάμου που είναι γνωστοί ως gandharva, την συγκατοίκηση του άνδρα και τής γυναίκας χωρίς τελετή και το raksasa 'γάμος με απαγωγή'. Το ρωμαϊκό ισοδύναμο θεωρήθηκε το ûsus που, όπως και η gandharva, συνεπάγεται συγκατοίκηση επί ένα έτος πριν από την επίσημη τελετή. Η τρίτη κοινωνική τάξη (αυτή της γονιμότητος) υιοθετούσε τον τύπο γάμου asura που περιλάμβανε την αγορά της γυναίκας, αφορούσε δε την περιουσιακά τρίτη κάστα (την vaisya), καθώς και την περιουσιακά κατώτερη (την sudra).. Στην αρχαία Ρώμη το παράλληλό της είναι το coemptio, ήτοι ο γάμο δι' αγοράς. Παρόμοια εκτεταμένα συστήματα γάμου μπορούν να βρεθούν στην Ιρλανδία ..(βλ. το Old Indik gandhara και Lat usus) και τον γάμο με σύλληψη (Olr lanamnas etene). Το φάσμα των τύπων γάμου σε διαφορετικές ΙΕ κοινωνίες τείνει να είναι μεγάλο (και σε ένα παγκόσμιο εθνογραφικό δείγμα θα μπορούσε να τροποποιηθεί πολλές φορές). Ορισμένες πρώιμες ΙΕ κοινωνίες παρέχουν επαρκή αποδεικτικά στοιχεία για να υποθέσουμε την ύπαρξη επίσημων διακανονισμών γάμου με την καταβολή μιας 'τιμής νύφης', μιας λέξεως που μπορεί να ανακατασκευαστεί στην ΠΙΕ. Η βίαιη απαγωγή της νύφης (η οποία μπορεί να περιλαμβάνει τη συγκατάθεση της νύφης αλλά όχι των γονέων της) είναι ευρέως διαδεδομένη τόσον στην πρώιμη βιβλιογραφία όσο και στις εθνογραφίες των ΙΕ λαών (και άλλων) που θα ήταν δύσκολο να αρνηθεί την πιθανή ύπαρξή της στο ΠΙΕ ακόμα κι αν δεν υπάρχουν συγκεκριμένοι λεξιλογικοί λόγοι για να το αποδείξουμε. Το GI έχει προτείνει ότι η λεκτική ρίζα * h2uedh (h2), που συνήθως μεταφράζεται ως «απαγωγή μακριά (με σκοπό τον γάμο)», εξέφρασε μάλλον μεγαλύτερη δύναμη και ότι η απαγωγή μπορεί να ήταν ο γάμος. .... 

Από την άλλη οι νεαρές Σπαρτιάτισσες παντρεύονταν περί την ηλικία των 18 ετών, σε μια ηλικία δηλαδή που θεωρούνταν κατάλληλες και ώριμες να γεννήσουν και να αναθρέψουν υγιή παιδιά. Η επιλογή του συζύγου δεν γινόταν κατόπιν ελευθέρας επιλογής, αλλά ο γάμος τελούνταν μετά από την αρπαγή της γυναίκας,[16] εικόνα η οποία είναι άλλωστε οικεία στην Ελληνική μυθολογία.[17]

Γιά την επιβίωση της δοξασίας μεταγενέστερα ο Πολίτης γράφει:[18]

 ". . . Πιθανόν, δε φαίνεται, λέγει, ότι έθιμόν τι γαμήλιον, είναι η αφετηρία της γενέσεως δοξασιών και μύθων, περί αρπαγής του πέπλου άλλου φορέματος του όντος όπερ διά ταύτης γίνεται υποχείριον του άρπαγος. Διότι, αληθώς, τα παλαιότερα γαμήλια νόμιμα, έσχον ροπήν εις την διάπλασιν ιδεών και δοξασιών, μάλιστα, δ’ εκείνων και εκλιπόντων διετηρήθη, επί μακρούς αιώνες, η μνήμη, υπό τον τύπον συμβόλων, κατά την τελετήν του γάμου. Εν τούτων είναι, η δι’ αρπαγής της γυναικός, συντέλεσις του γάμου, σύμβολον δε τής αρπαγής, παλαιότατον και συνηθέστατον, είναι η αφαίρεσις του πέπλου της νύμφης, υπό του ανδρός ή η αντικατάστασις των ενδυμάτων αυτής, και η αφαίρεσις τριχών τής κεφαλής της. Παρά τής αρχαίοις Έλλησι, μέρος σπουδαίον τής τελετής του γάμου, ήταν τα αποκαλυπτήρια ή οπτήρια, ούτω κληθέντα, διότι αφαιρουμένου του πέπλου, έβλεπεν ό γαμβρός την νύμφην. Αι απεικονίσεις του ιερού γάμου του Διός και της Ήρας, του προτύπου των γάμων των θνητών, παριστώσι τον θεόν αφαιρούντα τον πέπλον της συζύγου. Αναφέρονται δε προσέτι, παρά τοις αρχαίοις και αφαιρέσεις τριχών της νύμφης, την προτεραίαν του γάμου, του κεκρυφάλου και των ενδυμάτων, όπερ εφόρει ή κόρη . . . Αλλά πολλής προσοχής, λέγει, άξιον είναι, σημερινόν γαμήλιον έθιμον, εξηγούν την εν ταις παραδόσεσι του καθ’ ημάς λαού, αναφερομένην αρπαγήν του μανδηλίου της κεφαλής Νεράϊδας… Ενιαχού της Καλαβρίας, η αφαίρεσις τής καλύπτρας, υποχρεοί την κόρην να νυμφευθή τον αρπάσαντα, αν μη γυνή έγγαμος, δώση εις αυτήν, αμέσως την ιδικήν της… Δεν είναι ξένον και άγνωστον και εις ημάς και το έθιμον τούτο, λέγει. Και ενιαχού τής Ελλάδος, αρπαγή του μανδηλίου, από της κεφαλής παρθένου, θεωρείται σημείον αρραβώνος, αναγκάζεται δε αύτη να νυμφευθή τον αρπάσαντα. Περίεργος δίκη, περί τοιαύτης πράξεως, γενομένης εν Καματερώ της Αττικής, εδικάσθη εν τω Πλημμελειοδικείω τής ημετέρας πόλεως, την 22αν Μαΐου 1892. Ευλόγως, άρα, δυνάμεθα να εικάσωμεν ότι εις τα τοιαύτα έθιμα οφείλουσι τη γένεσιν οι μύθοι και αι δοξασίαι, περί χειρώσεως τινός, δι’ αρπαγής ενδύματος ή περιβλήματος αυτού. . . ".

Άλλωστε το έθιμο επιβιώνει και στον Διγενή Ακρίτα όπου αυτός παντρεύεται δι' αρπαγής!

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

[1]. https://scontent.fath3-4.fna.fbcdn.net/v/t1.6435-9/169976451_346119673827929_7029316189317430824_n.jpg?_nc_cat=100&ccb=1-3&_nc_sid=730e14&_nc_ohc=HaeDmYSQ0LcAX-1piLz&_nc_ht=scontent.fath3-4.fna&oh=d8b7c0371237ee1ef4d7e9ca568b8323&oe=60C98438

[2]. Bergren 2008.

[3]. Bergren 2008.

[4]. Persson 1942, pπ. 132-133.

[5]. Kilroy-Ewbank  2020. Από το Μητροπολιτικό Μουσείο Τεχνών της Νέας Υόρκης (Accession Number: 1979.282), https://www.metmuseum.org/art/collection/search/229601.

[6]. Persson 1942, p. 133, fig. 24.

[7]. Την άποψη έχουν μεταξύ των άλλων υποστηρίξει οι Kretschmer και Nilsson (Vermeule 1958, p. 98).

[8]. Vermeule 1958, pp. 105-106.

[9]. Vermeule 1958, p. 107, fig. 12.

[10]. Vermeule 1958, p. 106, fig. 11. Βλ. <https://scontent.fath3-4.fna.fbcdn.net/v/t1.6435-9/187967266_372521847854378_7160039893247895975_n.jpg?_nc_cat=102&ccb=1-3&_nc_sid=730e14&_nc_ohc=qhNmT1OCEUMAX-o_8ZS&_nc_ht=scontent.fath3-4.fna&oh=fb4bbfd108ea3bf3c0ad9eeafcb59f6b&oe=60CAA9D5>.

[11]. Zyl de Oliveira 2013.

[12]. https://scontent.fath3-3.fna.fbcdn.net/v/t1.6435-9/128015230_254601012979796_338545320419712283_n.jpg?_nc_cat=109&ccb=1-3&_nc_sid=730e14&_nc_ohc=nacixvTm4isAX-Cujwp&_nc_ht=scontent.fath3-3.fna&oh=0215c108619bada9619a7685e9886c7d&oe=60D79BB5

[13]. Akulov 2017.

[14]. Ελληνιστικό ή Παρθικό από την Βαβυλώνα, British Museum BM/Big nr. 91782, Reg. nr.

1880,0617.1700.

[15]. Mallory and Adams 1997, pp. 369-370.

[16]. History 2018.

[17]. Μήττα (χωρίς χρον.).

[18]. Πολίτης 1958, σελ. 98-101. Βλ. http://ebooks.edu.gr/ebooks/v/html/8547/2700/Keimena-Neoellinikis-Logotechnias_A-Lykeiou_html-empl/extras/texts/indexA2_2_parallilokeimeno3.html.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

Bergren, A. 2008. Weaving Truth: Essays on Language and the Female in Greek Thought (Hellenic Studies Series 19. Washington, DC: Center for Hellenic Studies). http://nrs.harvard.edu/urn-3:hul.ebook:CHS_BergrenA.Weaving_Truth.2008.

McDaniel, S. 2020. "Did Hades Abduct Persephone or Did She Go with Him Willingly?," Tales of Times Forgotten Retelling Obscure Stories from the Distant Past, <https://talesoftimesforgotten.com/2020/02/29/did-hades-abduct-persephone-or-did-she-go-with-him-willingly/> (12 April 2021).

https://escholarship.org/content/qt1m25f9hr/qt1m25f9hr_noSplash_9c1de56f324cc798c948e4fd9a9cdd6f.pdf?t=o48u2m

Morris, M. 2016. “Colors of Conquest: A Regional Survey of Hellenistic Painting,” History

Berkeley Undergraduate Journal, pp. 1-14.

https://www.jstor.org/stable/3293967?seq=1

Vermeule, E. T. 1958. "Mythology in Mycenaean Art", The Classical Journal 54 (3), pp. 97-108.

https://gr1lib.org/book/2036122/0c31c0?id=2036122&secret=0c31c0

Persson, A. W. 1942. The Religion of Greece in Prehistoric Times, Berkeley and Los Angeles (Univ. of California Press).

https://macsphere.mcmaster.ca/bitstream/11375/5915/1/fulltext.pdf

Reeves, B. T. 2003. “The Rape of Europa in Ancient Literature” (diss. McMaster Univ.).

Kilroy-Ewbank, L.  2020. "The Abduction of Helen Tapestry," <https://smarthistory.org/abduction-of-helen-tapestry/> (21 May 2021).

https://archive.org/details/berseleneundver00poligoog

Roscher, W. H., N. G. Politis. 1890. Über Selene und verwandtes, Leipzig.

https://www.dailyartmagazine.com/europa-in-focus-rape-and-rebirth/

https://core.ac.uk/download/39672018.pdf

Gina Van Zyl de Oliveira. 2013. "The Imaging of Sexuality and Violence in Nandipha Mntambo’s Photographic Work. The Rape of Europa"  (thes. Univ. of the Witwatersrand, Johannesburg)

https://books.google.gr/books?id=tzU3RIV2BWIC&pg=PA370&lpg=PA370&dq=abduction+of+Europa+in+ancient+Gandhara&source=bl&ots=wYlZ1-458G&sig=ACfU3U0AQy0y-YujC-B5g_kv-zCpVuAYMw&hl=el&sa=X&ved=2ahUKEwj3gpD_49rwAhUyh_0HHYlPDsYQ6AEwHHoECBoQAw#v=onepage&q=abduction%20of%20Europa%20in%20ancient%20Gandhara&f=false

Mallory, J. P., and D. Q. Adams, eds. 1997. Encyclopedia of Indo-European Culture, Chicago.

History. 2018. "Ο γάμος στην Αρχαία Σπάρτη και η αρπαγή γυναικών," History 25/07/2018  Αρπαγή γυναικών, Ο γάμος στην Αρχαία Σπάρτη, Πολυγαμία, <https://geonews.gr/%CE%BF-%CE%B3%CE%AC%CE%BC%CE%BF%CF%82-%CF%83%CF%84%CE%B7%CE%BD-%CE%B1%CF%81%CF%87%CE%B1%CE%AF%CE%B1-%CF%83%CF%80%CE%AC%CF%81%CF%84%CE%B7-%CE%BA%CE%B1%CE%B9-%CE%B7-%CE%B1%CF%81%CF%80%CE%B1%CE%B3%CE%AE/> (30 May 2021).

Μήττα, Δ. "Αρπαγές κοριτσιών: Κοσμογονία, Γάμος, Θάνατος, Πολιτική," Μορφές και Θέματα της Αρχαίας Ελληνικής Μυθολογίας (Αριάδνη), <https://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/mythology/lexicon/water/page_069.html> (30 Μαίου 2021).

Πολίτης, Ν. Γ. 1958. Εκλογαί από τα τραγούδια του ελληνικού λαού υπό Ν.Γ. Πολίτου, Βιβλιοπωλείον Ε.Γ. Βαγιονάκη & Τ. Γρηγορόπουλου, Αθήνα 1958 (4η έκδ.).

Akulov, A. 2017. "On the etymology of name Europa: Keftiw/Minoan deity Erupa/Erupā from London Medical Papyrus," Cultural Anthropology and Ethnosemiotics 3 (3), pp. 15 - 20.

Πολίτης, Ν. Γ. 1958. Εκλογαί από τα τραγούδια του ελληνικού λαού, 4η έκδ., Αθήνα.

www2.open.ac.uk/newvoices

https://fass.open.ac.uk/sites/fass.open.ac.uk/files/files/new-voices-journal/issue6/Lauriola%20Final.pdf

Rosanna Lauriola, R. 2011. "Re-Proposing ‘Heroic’ Abduction in Art: On The Side of the Victims. The Abduction of the Daughters of Leucippus by Peter Paul Rubens (1616) and Classic Tragedy by Michael Merchk (2004)," New Voices in Classical Reception Studies 6, pp. 32-52.

https://histos.org/documents/2021AA08PolettiEnemysBrides.pdf

Poletti, B. 2021. "The Enemy's Brides: Dionysius of Halicarnassus on the Abduction of the Sabine Women," Histos 15, pp. 206–37.

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ - ΕΜΠΛΟΥΤΙΣΜΟΣ: 03.10.21

researchgate.net/publication/395697856_E_APAGOGE_TES_EUROPES?_sg%5B0%5D=lgpl71XpRGPEVORGWEQZlHsHU3VIi8Ei8eLgTDyL0PuKBktCDBlC6sQaJkE-rYZEy1gPYeT1zNdmIdahhkQ4Aw1OB9cYXrYtE3RhhUDW.PGeD-lT-WJaouUmlkQX33nST1pXDsuX7cNSWQsBWLh7QtOdDFTICaf7W_HgpLehmkLAgeyI-Ux5yZzUUHwsoyQ&_tp=eyJjb250ZXh0Ijp7ImZpcnN0UGFnZSI6InB1YmxpY2F0aW9uIiwicGFnZSI6InByb2ZpbGUiLCJwcmV2aW91c1BhZ2UiOiJwcm9maWxlIiwicG9zaXRpb24iOiJwYWdlQ29udGVudCJ9fQ

DOI: 10.13140/RG.2.2.35138.03526

Kundalini yoga & Plato

 

Kundalini yoga & Πλάτων

Νεολιθικό ειδώλιο από την Ιεράπετρα

Ο Mair έχει εντοπίσει και υπογραμμίσει την παρατηρούμενη ομοιότητα των παλαιο – Ιρανικών, Κινεζικών και Ελληνικών αντιλήψεων της κλασικής περιόδου των σχετικών με την γένεση και αναπαραγωγή.[7_79] Πράγματι η τελευταία φαίνεται ότι στο αρχαίο Ιράν γίνεται αντιληπτή επί τη βάσει των Ελληνικών προσεγγίσεων, συγκεκριμένα αυτών που συνδέουν το σπέρμα με το κεφάλι,[7_80] αν και επ’ αυτού έχει διατυπωθεί και η άποψη που επιχειρεί σε αμφότερες τις θεωρήσεις να αποδώσει Ινδοευρωπαϊκή καταγωγή, όμως χωρίς επαρκή θεμελίωση.[7_81]

ΞΕΝΗ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ (με σχόλια ..) 

Ο Thomas Mc Evilley πραγματοποίησε το 2001 μια συστηματική μελέτη της αντιστοιχίας μεταξύ της αρχαίας ελληνικής και της ινδικής φιλοσοφίας στο βιβλίο του The Shape of Ancient Thought. Αυτή η ανάρτηση συνοψίζει την ανακάλυψή του για την σύλληψη της έννοιας της Kundalini {μορφή θείας θηλυκής ενέργειας, συσχετιζόμενη ονοματικά με την θεά Durga / Αθηνά και συσχετιζόμενη με τα ερπετοειδή πνεύματα των υδάτων Nagas ..} σε ελληνικούς και άλλους αρχαίους μη ινδικούς πολιτισμούς. Ο τρόπος με τον οποίον αυτές οι έννοιες διαιωνίστηκαν ή διαδόθηκαν μέσω διαφόρων αρχαίων πολιτισμών είναι θέμα διαμάχης, με το οποίο δεν θα ασχοληθώ εδώ.[5]

Η έννοια της Kundalini είναι γνωστή σε αρχαίες ινδικές γραφές και σε σύγχρονους κύκλους της Γιόγκα. Υποτίθεται ότι υπάρχει ένας λεπτός κεντρικός δίαυλος που ονομάζεται Sushumna μαζί με το οποίο λειτουργούν δύο βοηθητικοί δίαυλοι ονομαζόμενοι Ida και Pingala. Αυτοί οι δύο βοηθητικοί δίαυλοι είναι αλληλένδετοι και διασταυρώνονται μεταξύ τους σε πέντε διασταυρώσεις που ονομάζονται Chakra. Ο στόχος της Γιόγκα είναι να εξασκήσει τον Tapas (λιτότητα) που διατηρεί τον Retas και τον μετασχηματίζει σε Ojas, (βλ. την προηγούμενη ανάρτηση για τη μετάδοση της σεξουαλικής ενέργειας για περισσότερα) που τελικά προκαλεί την Kundalini, μια μυστική λαβιδινική (σχετιζόμενη με την libido ήτοι την διάθεση για σεξουαλική δραστηριοποίηση) δύναμη που βρίσκεται αδρανής στην βάση της σπονδυλικής στήλης, ώστε μα ανέλθει μέσω του διαύλου Sushumna μέχρι να φτάσει στο Sahasrara Chakra στην κορυφή του εγκεφάλου. Όταν συμβαίνει αυτή η ανάβαση της Kundalini, ο ασκούμενος της Γιόγκα υποτίθεται ότι βιώνει μιάν ασύγκριτη έκσταση και όταν αυτή η δύναμη σταθεροποιείται στην κεφαλή του, οδηγεί σε αυτό που ονομάζεται Φώτιση ή Αυτοπραγματοποίηση, μετά την οποία λέγεται ότι η ψυχή απελευθερώνεται από τον κύκλο των διαδοχικών μετενσαρκώσεων. 

Kudalini yoga (chakras, and nadis)

Ο Thomas McEvilley αναφέρει τον τίμαιο του Πλάτωνος όπου φαίνεται να συζητάται κάτι παρόμοιο με το ινδουιστικό δόγμα της Kundalini. Σε αυτό το βιβλίο, ο Πλάτων μιλά για τον θεϊκό σπόρο που βρίσκεται στον εγκέφαλο, ο οποίος ρέει κάτω από τη σπονδυλική στήλη προς τα σεξουαλικά όργανα. Αναφέρεται σε δύο κρυμμένους διαύλους ('φλέβες') που ρέουν παράλληλα με την σπονδυλική στήλη, τα οποία συνδέονται μεταξύ τους στο λαιμό και στους κόμβους της καρδιάς (τσάκρα). Ο Πλάτων διέκρινε δύο μορφές Έρωτα (Αγάπη). Ο αληθινός Έρως είναι η επιθυμία της ανώτερης ψυχής να ενωθεί με την παγκόσμια ψυχή. Όταν η ψυχή ενσωματώνεται στην Ύλη και βιώνει την απογοήτευση του Χρόνου, του Αληθινού Έρωτα ή της επιθυμίας υπέρτατης γνώσης αντικαθίσταται από τον Ψεύτικο Έρωτα, που είναι η σεξουαλική επιθυμία.

Μπορεί να είναι χρήσιμο να παρουσιάσετε μερικά από τα ακριβή αποσπάσματα που αναφέρει ο McEvilley, οπότε εδώ εξάγονται από το πρωτότυπο και την νεο-ελληνική απόδοση.

ΣΧΕΤΙΚΟ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΤΟΥ ΠΛΑΤΩΝΟΣ (Plat. Tim. 77d) 

[77δ] τὴν σύμφυσιν τοῦ δέρματος καὶ τῆς σαρκὸς δύο φλέβας ἔτεμον νωτιαίας, δίδυμον ὡς τὸ σῶμα ἐτύγχανεν δεξιοῖς τε καὶ ἀριστεροῖς ὄν: ταύτας δὲ καθῆκαν παρὰ τὴν ῥάχιν, καὶ τὸν γόνιμον μεταξὺ λαβόντες μυελόν, ἵνα οὗτός τε ὅτι μάλιστα θάλλοι, καὶ ἐπὶ τἆλλα εὔρους ἐντεῦθεν ἅτε ἐπὶ κάταντες ἡ ἐπίχυσις γιγνομένη παρέχοι τὴν ὑδρείαν ὁμαλήν. μετὰ δὲ ταῦτα σχίσαντες περὶ τὴν κεφαλὴν τὰς φλέβας καὶ δι᾽ [77ε] ἀλλήλων ἐναντίας πλέξαντες διεῖσαν, τὰς μὲν ἐκ τῶν δεξιῶν ἐπὶ τἀριστερὰ τοῦ σώματος, τὰς δ᾽ ἐκ τῶν ἀριστερῶν ἐπὶ τὰ δεξιὰ κλίναντες, ὅπως δεσμὸς ἅμα τῇ κεφαλῇ πρὸς τὸ σῶμα εἴη μετὰ τοῦ δέρματος, ἐπειδὴ νεύροις οὐκ ἦν κύκλῳ κατὰ κορυφὴν περιειλημμένη, καὶ δὴ καὶ τὸ τῶν αἰσθήσεων πάθος ἵν᾽ ἀφ᾽ ἑκατέρων τῶν μερῶν εἰς ἅπαν τὸ σῶμα εἴη διάδηλον. τὸ δ᾽ ἐντεῦθεν ἤδη τὴν ὑδραγωγίαν παρεσκεύασαν τρόπῳ τινὶ

ΝΕΟ-ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ[10]

Αυτοί, τέμνοντας το ίδιο το σώμα μας, άνοιξαν αγωγούς, σαν τα αυλάκια των κήπων, για να αρδεύεται, όπως θα ποτιζόταν από υδάτινα ρεύματα. Πρώτα άνοιξαν τις δύο νωτιαίες φλέβες, σαν κρυφούς αγωγούς κάτω από την σύμφυση δέρματος και σάρκας. Αυτές είναι δίδυμες. αφού το σώμα τυγχάνει να έχει δεξιό και αριστερό μέρος. Τις τοποθέτησαν κατά μήκος της ράχης, εκατέρωθεν τού γόνιμου μυελού γιά να διατηρείται αυτός πολύ θαλερός και γιά να παρέχεται ομαλή ύδρευση στα άλλα μέρη τού σώματος, και στις δύο πλευρές, αφού η ροή γίνεται εύκολα προς τα κάτω. Μετά από αυτά, έσκισαν τις φλέβες στην περιοχή τις κεφαλής, τις έπλεξαν μεταξύ τους προς αντίθετες κατευθύνσεις, και έφεραν τις δεξιές στ' αριστερά τού σώματος και τις αριστερές στα δεξιά, γιά να υπάρχει και δεύτερος δεσμός μεταξύ κεφαλής και σώματος - εκτός από το δέρμα - αφού δεν υπήρχαν νεύρα γύρω από την κεφαλή γιά να την συγκρατούν στην κορυφή τού σώματος. Έτσι εξασφάλισαν, επίσης, την μετάδοση των παθών των αισθήσεων από αμφότερες τις πλευρές σε ολόκληρο το σώμα. 

Ο McEvilley αναφέρει επίσης παραδείγματα από κάτι ισοδύναμο με την Kundalini στην κινεζική λογοτεχνία:

Οι ταοϊκοί αλχημιστές της Κίνας δίδαξαν τεχνικές για να αναγκάσουν το σπέρμα να φτάσει από την σπονδυλική στήλη στον εγκέφαλο, όπου αναμενόταν να θρέψει τα πεδία του κιννάβαρι (cinnabar), οδηγώντας στον αλχημικό μετασχηματισμό του νου… ..Το κείμενο Uniting Yin and Yang (Ho Yin Yang) , για παράδειγμα, συμβουλεύει τον ασκούμενο να 'πιπιλίζει το πνεύμα του ching προς τα πάνω', υπονοώντας την τεχνική αναρροφήσεως από την ουροδόχο κύστη που επιβεβαιώνεται από Ινδούς γιόγκι σε μεταγενέστερη ημερομηνία. Ένα άλλο πρώιμο κείμενο των Han, το Shih Wen, λέει, 'Σχεδιάστε το ch'i για να γεμίσετε τον εγκέφαλο' και παρατηρεί, 'Όλο το ching ανεβαίνει προς τα πάνω'. Το θέμα της προς τα άνω ροής μόλις αναφέρεται σε αυτά τα πρώιμα κείμενα, και ο προσανατολισμός τους είναι ειδικά προς την ευχαρίστηση, σε αντίθεση με τις αντιδράσεις των ταντρικών αλχημιστών που αναζητούν είτε φώτιση είτε αθανασία ή και τα δύο (και τον Πλάτωνα). Ακόμα, η ιδέα ήταν παρούσα και σε άνθιση, από την περίοδο της δυναστείας T'ang οι εσωτερικές πρακτικές της σεξουαλικής γιόγκα χρησιμοποιήθηκαν με την ελπίδα να γίνουν αθάνατες, και από τη δυναστεία Sung ολόκληρο το σύστημα, με το κύκλωμα του ch'i (στην Ινδία prana) στο κανάλι Tu και κάτω από το Jen είχε καθιερωθεί [1]

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

[7_79]. Mair 2006b, p. 4.

[7_80]. Onians 1954, p. 111; Encyclopaedia Iranica, s.v. GREECE xvi. Greek Ideas and Sciences in Sasanian Iran, βλ. < http://www.iranicaonline.org/articles/greece-16-ideas-sciences-sasanian>. 

[7_81]. Daryaee 2000. Ο Daryaee σε κείμενα της περιόδου των Σασσανιδών διαπιστώνει συσχέτιση μεταξύ της Οράσεως, του Σπέρματος και του Εγκεφάλου, σε κάποιες δε περιπτώσεις το Σπέρμα θεωρείται συνδεόμενο με αδυναμία και ειδικώτερα στην πλάτη. Παρόμοιες αντιλήψεις εμφανίζονται στην Ινδία κ.α.

[5]. McEvilley 2001, pp 208-220.

[10]. Κάλφας 1995, σελ. 205.

[20]. Integral Yoga of Sri Aurobindo & The Mother.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

Κονιδάρης, Δ. 2020. Ο Κινεζικός Πολιτισμός και οι Ελλαδικές Επιδράσεις, Αθήνα.

Integral Yoga of Sri Aurobindo & The Mother. "Kundalini in ancient Greek and other non-Indian cultures," <https://auromere.wordpress.com/2010/11/02/kundalini-in-ancient-greek-and-other-cultures/> (11 April 2021).

McEvilley, T. 2001. The Shape of Ancient Thought, New York.

https://vivliothikiagiasmatos.files.wordpress.com/2012/10/cf80cebbceb1cf84cf89cebd-cf84ceb9cebcceb1ceb9cebfcf83.pdf

Κάλφας, Β. 1995. Τίμαιος, απ., Βιβλιοθήκη Αγιάσματος

https://savitri.in/blogs/light-of-supreme/kundalini-in-ancient-greek-and-other-non-indian-cultures-by-sandeep-joshi

https://brill.com/display/book/edcoll/9789047416333/BP000017.xml

Judy D. Saltzman. 2005. "Wisdom and Method: Yoga in the Platonic Dialogues," in Theory and Practice of Yoga, pp. 363–383.

http://www.maatforum.com/forum/read.php?1,370527,370527

ΤΕΛΕΥΤΑΙΟΣ ΕΜΠΛΟΥΤΙΣΜΟΣ - ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: 120421

https://www.researchgate.net/publication/396224583_Kundalini_yoga_Platon